Sfery działania - Strona 3 z 8 - NeuroExpert - Encyklopedia Neurofizjologii

Fosfatydyloseryna | PS

Fosfatydyloseryna jest związkiem organicznym z grupy kwaśnych fosfolipidów. Występuje naturalnie w błonach komórkowych organizmów żywych, zwłaszcza w ich wewnętrznej monowarstwie. Z powodu ujemnego ładunku jej cząsteczki są w stanie zmieniać aktywność związanych z błonami białek enzymatycznych, uruchamiających wewnątrzkomórkowe szlaki sygnalizacyjne. Są one także kofaktorami enzymów błonowych, zwiększają aktywność pompy sodowo-potasowej oraz biorą udział w regulacji płynności błony. Ich obecność umożliwia także dłuższe przeżycie komórek w warunkach niedoboru czynników troficznych…

Fosfor | Phosphorus

Fosfor (P) to pierwiastek chemiczny z grupy niemetali. Został odkryty w roku 1669 przez niemieckiego alchemika Henninga Branda. Nazwa tego minerału pochodzi od greckiego słowa “phosphoros” i w dosłownym tłumaczeniu oznacza “zwiastun światła”, co odnosi się do zjawiska emisji słabego światła pojawiającego się po wystawieniu fosforu na działanie tlenu. Fosfor występuje w organizmie człowieka (w ilości od 700 – 900 g, głównie w kościach, jako fosforan wapnia) dokąd dostarczany jest z żywnością (m.in. w formie fosforanów, fosfolipidów i fosfoprotein)…

GABA | Kwas γ-aminomasłowy

GABA to związek organiczny, należący do grupy aminokwasów niebiałkowych, który występuje powszechnie w organizmie człowieka i pełni rolę głównego neuroprzekaźnika hamującego. Syntetyczny kwas γ-aminomasłowy otrzymano po raz pierwszy dopiero w roku 1883. Wyjątkową rolę jaką pełni on w układzie nerwowym odkryto wiele lat później i opisano ją w roku 1950. W organizmie powstaje on w procesie dekarboksylacji aminokwasu białkowego, jakim jest kwas glutaminowy. Tę reakcję przemiany katalizuje enzym dekarboksylaza kwasu glutaminowego. Rola GABA polega na zwiększeniu progu pobudliwości komórek pozazwojowych…

Genisteina | Genistein

Genisteina to związek biologicznie aktywny. fitoestrogen zawarty w ziarnach soi. U roślin fitoestrogeny nie wykazują działania hormonalnego, ale pełnią funkcję ochronną w czasie trwania czynnika stresowego. Jako fitoaleksyny mają właściwości fungistatyczne, przeciwbakteryjne, przeciwwirusowe i antyoksydacyjne. Genisteinę po raz pierwszy wyekstrahowano w 1899 r. z janowca barwierskiego (Genista tinctoria), gatunku rośliny z rodziny bobowatych (Fabaceae). Została również wyizolowana z bulionu pochodzącego z hodowli drobnoustrojów, takich jak Streptomyces sp., Pseudomonas sp…

Głożyna | Ziziphus jujuba

Głożyna pospolita (Ziziphus jujuba) to gatunek z rodziny szakłakowatych (Rhamnaceae), występujący w południowo-wschodniej Europie, Indiach, Chinach oraz na terenie Himalajów. Jest to małe drzewo liściaste lub krzew dorastający do 8 m wysokości. Jego jajowate liście o ząbkowanym brzegu, o długości do 7 cm, opadają na zimę. Niewielkie (5 mm średnicy) kwiaty mają pięć bladych, żółtozielonych płatków. Jadalne owoce dorastają do 3 cm. Niedojrzałe mają żywy, zielony kolor. W miarę procesu dojrzewania przybierają barwę czerwonobrązową lub nawet fioletowo-czarną…

Gou-teng | Uncaria rhynchophylla

Gou-teng (Uncaria rhynchophylla) to roślina z rodziny marzanowatych (Rubiaceae). Jej naturalne miejsce występowania to tereny Chin i Japonii. Jej charakterystyczną cechą jest obecność cierni o haczykowatym kształcie, umożliwiających jej wspinanie się po łodygach i pniach innych roślin. Tradycyjna medycyna chińska oraz Kampo (tradycyjna medycyna japońska) stosowały Gou-teng jako skuteczny lek przeciwko dolegliwościom takim jak ból i zawroty głowy, a także w terapii epilepsji. Wykorzystywano go również w celu łagodzenia agresji, która wynikała z otępienia u osób starszych…

Guarana | Paullinia cupana

Guarana to roślina z dorzecza Amazonki. Jej nasiona zawierają związki działające stymulująco i adaptogennie. Ekstrakt z guarany pomaga zwiększyć wydolność fizyczną, poprawia zdolności poznawcze, w tym koncentrację, a także jest źródłem antyoksydantów.

Guduchi | Tinospora cordifolia

Guduchi to roślina z rodziny miesięcznikowatych (Menispermaceae). Występuje dość powszechnie w tropikalnych częściach Azji: na subkontynencie indyjskim oraz w Chinach, Birmie, Bangladeszu i na Sri Lance, na terenach położonych między 300 a 1200 m n.p.m. Jest to pnący krzew, często osiągający znaczne rozmiary. Wytwarza długie, sięgające gruntu korzenie powietrzne, które z czasem przyrastają na grubość i drewnieją, przypominając łodygi, choć są pozbawione ulistnienia i zgrubień w odcinkach węzłowych. Młode łodygi mają zielonkawy kolor, starsze pokryte są szarą lub kremowo-białą korą o podłużnych lub spiralnych szczelinach…

Hesperydyna | Witamina P

Termin “hesperydyna” obejmuje grupę związków odkrytych w roku 1827 przez Lebreton’a. Niemal dziesięć lat później, w roku 1936, węgierscy naukowcy Rusznyáka i Szent-Györgyia, którzy zajmowali się identyfikacją bioflawonoidów w owocach cytrusowych, natknęli się na hesperydynę w soku z cytryn i ekstrakcie z czerwonej papryki. Tę grupę związków nazwano witaminą P od słowa “przepuszczalność” (z ang. permeability), ponieważ posiadają one zdolność do wzmacniania naczyń krwionośnych i zapobiegania ich nadmiernej przepuszczalności, jednak w sposób odmienny, niż ten w jaki robi to witamina C…

Hordenina | Hordenine

Hordenina jest związkiem organicznym z grupy alkaloidów fenyloetyloaminowych, który produkowany jest przez wiele gatunków roślin. W największym stężeniu hordenina występuje w jęczmieniu, głównie w kiełkach jęczmiennych. Nazwa związku pochodzi właśnie od łacińskiego określenia tego gatunku zbóż – Hordeum L. Hordenina pod względem budowy chemicznej zbliżona jest do aminokwasu tyraminy. Pozyskiwana jest natomiast z aminokwasu L-tyrozyny. Alkaloidem tym zainteresowano się, gdy konie karmione jęczmieniem odznaczały się znacznie większą energią oraz osiągały bardzo dobre wyniki sportowe…

Horny Goat Weed | Epimedium sp.

Roślina ta pochodzi ze wschodniej Azji, lecz różne jej gatunki spotkać można w wielu miejscach na świecie. Lubi częściowo zacienione, wilgotne środowiska, takie jak lasy bambusowe. Dorasta do wysokości ok. 50 cm. Posiada charakterystyczne liście kształtem przypominające serce lub grot strzały. W Chinach epimedium uprawiane jest głównie w prowincjach Shannxi, Liaoning, Hubei, Sichuan i Guangxi. Liście, które są surowcem zielarskim, zbierane są latem i jesienią, gdy rosną najbujniej. Tradycyjna chińska medycyna zna epimedium od ponad 2000 lat…

Hupercyna A | Huperzia serrata

Hupercyna A jest związkiem roślinnym od dawna wykorzystywanym w tradycyjnej medycynie Chin. W kraju tym przeprowadzono także największą liczbę badań nad jej potencjalnym zastosowaniem terapeutycznym. Zielarze praktykujący tę medycynę używali hupercyny A głównie w celu zmniejszania opuchlizny, łagodzenia obrzęków, aby zbić gorączkę oraz usprawnić krążenie krwi. Obecnie hupercyna A jest popularnym środkiem o działaniu nootropowym, którego przyjmowanie skutkuje poprawą zdolności poznawczych i pamięci, a także pomaga utrzymać mózg w odpowiedniej kondycji…

IDRA-21

IDRA-21 to organiczny związek chemiczny opracowany w latach 90. XX wieku. Pod względem strukturalnym jest pochodną benzotiadiazyny. Jej cząsteczki występują w postaci dwóch izomerów optycznych, które różnią się od siebie nie tylko zdolnością do skręcania światła spolaryzowanego, ale również właściwościami farmakologicznymi. Udowodniono bowiem, że jedynie enancjomer (+)-IDRA-21 wykazuje aktywność biologiczną. IDRA-21 jest zaliczana do grupy związków o działaniu nootropowym. Działa jako modulator receptora glutaminergicznego AMPA, dzięki czemu wspomaga zdolności poznawcze, takie jak pamięć, motywacja do działania czy koncentracja…

Imbir | Zingiber officinale

Imbir lekarski jest wieloletnią rośliną należącą do rodziny imbirowatych (Zingiberaceae). Pochodzi z południowo-wschodniej Azji, z terenów Chin, Indii, Jawy, Filipin. Obecnie nie występuje w stanie dzikim. Jego największym producentem są Indie, ale uprawia się go w wielu krajach i regionach o ciepłym i wilgotnym klimacie, między innymi w Chinach, Nepalu, Bangladeszu, Meksyku, Brazylii, Australii, Nigerii na Florydzie, Jamajce, Tajwanie. Wymaga żyznych i wilgotnych gleb o pH wynoszącym 6,0 – 6,5, bogatych w materię organiczną…

Inozytol | Witamina B8

Inozytol jest związkiem organicznym, zaliczanym do grupy alkoholi polihydroksylowych. Określany jest mianem witaminy B8, aczkolwiek zaliczanie inozytolu do tej klasy substancji nie jest poprawne. Organizm jest w stanie bowiem sam, w ograniczonych ilościach, go syntetyzować, co zasadniczo kłóci się z definicją witaminy. Pod względem budowy chemicznej jest to cykliczny alkohol sześciowęglowy, analog glukozy, o takim samym wzorze sumarycznym jak ten cukier. Dodatkowo inozytol charakteryzuje się słodkim smakiem…

Jagody goji | Goji berries

Jagody goji to podłużne, czerwone owoce, występujące na krzewie kolcowoju pospolitego, inaczej szkarłatnego (łac. Lycium Barbarum). Krzew ten należy do rodziny roślin psiankowatych (łac. Solanaceae). Można go spotkać na wzgórzach oraz w dolinach Chin, Tybetu i Mongolii, gdzie osiąga wysokość 1-3 m. Same owoce mają długość do 2 cm. Konsystencją i wyglądem przypominają nieco rodzynki. W smaku natomiast są podobne do żurawiny, jednakże są od niej mniej słodkie i bardziej cierpkie. Gdy owoce są świeże, nie powinno się ich dotykać rękami, ponieważ może zajść reakcja utleniania, w wyniku której jagody goji staną się czarne…

Jeżówka | Echinacea purpurea

Jeżówka purpurowa jest najpopularniejszym gatunkiem roślin z rodzaju jeżówek należących do rodziny astrowatych. Spotkać ją można głównie na terenach o piaszczystych glebach. Jest to kwiat zwierający od 12 do 20 purpurowych, dużych oraz promienistych płatków. Kwitnie w okresie od czerwca do października i to właśnie wtedy zbierane jest jej ziele. Korzenie natomiast pozyskuje się późną jesienią wykorzystując do tego celu 4-letnie rośliny. Odkrywcami oraz pionierami stosującymi jeżówkę purpurową byli Indianie zamieszkujący tereny Północnej Ameryki. Należeli oni do dwóch różnych plemion. Odmienne było również jej przeznaczenie. Indianie ze szczepu Komanczów używali jej jako lekarstwa uśmierzającego ból zębów oraz gardła…

Jiaogulan | Gynostemma pentaphyllum

Gynostemma pentaphyllum jest rośliną należącą do rodziny dyniowatych (Cucurbitaceae), jest więc krewną dyni, ogórka, arbuza czy melona. Pochodzi z Azji Południowo-Wschodniej i naturalnie występuje w Chinach, Japonii, Korei, Wietnamie i Indiach. Wyglądem przypomina winobluszcz, jest bowiem wytwarzającym wąsy czepne pnączem z liśćmi złożonymi o pięciolistkowej budowie. Późnym latem, w sierpniu i wrześniu, wytwarza małe, żółto-zielone kwiaty, następnie zaś niejadalne jagody, początkowo ciemnozielone, później przybierające kolor czarny…

Kadzidłowiec indyjski | Boswellia serrata

Kadzidłowiec indyjski (Boswellia serrata) to gatunek rośliny z rodziny osoczynowatych (Burseraceae) pochodzący z terenów Pendżabu i Pakistanu. Występuje również na terenie Półwyspu Arabskiego, Somalii i Etiopii, gdzie najchętniej rośnie w położonych wyżej, suchych lasach. Pod względem morfologicznym jest to średniej wielkości drzewo o mocno rozgałęzionej koronie. Na przełomie marca i kwietnia kora na pniu jest nacinana, po czym zbiera się wypływający z niej wysięk. Żywica ta przechowywana jest w specjalnych bambusowych pojemnikach, w których przez kilka tygodni wysycha, zmieniając barwę ze złotej na brązową lub zielono-brązową, w zależności od miejsca występowania drzewa, jego wieku, pory roku oraz sposobu i rozmiaru nacięcia…

Karczoch | Cynara scolymus

Karczoch zwyczajny to zielna roślina wieloletnia zaliczana do rodziny astrowatych (Asterraceae). Jest to najstarsze warzywo uprawiane przez ludzi. Zastosowanie artyszoku jako produktu spożywczego i leczniczego zostało opisane już w IV wieku p.n.e., przez Teofrasta, który był uczniem Arystotelesa. Przez wiele stuleci karczoch znany był jako wykwintne warzywo goszczące głównie na stołach zamożnych arystokratów. W starożytnym Rzymie do uprawy wprowadzono go na Sycylii. Według zapisków żyjącego ówcześnie Piliniusza Starszego: mięsiste nasady listków karczocha były luksusowym przysmakiem spożywanym na surowo bądź po ugotowaniu…

Kava kava | Pieprz mestycynowy

Pieprz mestycynowy to roślina z rodziny pieprzowatych (Piperaceae). Pochodzi z wysp zachodniego i południowego Pacyfiku. Od wieków znana była na Hawajach, Samoa Vanuatu, Melanezji, Fidżi oraz w niektórych częściach Mikronezji i w kontynentalnej Australii. W języku markiskim i tonga jej nazwa – kava – oznacza “gorzki”, “kwaśny” lub “cierpki w smaku”. Do uprawy tego krzewu niezbędna jest dobrze przepuszczalna, luźna gleba, umożliwiająca stały dopływ powietrza do korzeni. Naturalnie kava kava rośnie w miejscach, gdzie panuje wysoka temperatura (od 21 do 35 stopni C), opady wynoszą ponad 2000 mm rocznie, a wilgotność względna to 70-100%…

Kategorie suplementów: Sfery działania

Popularne słowa kluczowe