Neuro Blog

Najnowsze i najciekawsze informacje ze świata neuronauki

Tag: pamięć

Dla wszystkich

Neurony hipokampa a objadanie się

Nowojorscy naukowcy z Uniwersytetu Rockefellera przeprowadzili badanie, w którym dowiedziono, że neurony hD2R wykazujące powinowactwo do receptora dopaminowego 2 w hipokampie są specyficznie aktywowane przez pokarm oraz że modulacja ich aktywności ogranicza nadmierne przyjmowanie pokarmu. Mechanizm ten warunkuje efektywne powstrzymywanie impulsu do przejadania się. Neurony hD2R stają się aktywne po każdym posiłku. Bezpośrednia stymulacja tych komórek w przeprowadzonym badaniu powodowała, że myszy odczuwały mniejszą potrzebę jedzenia, natomiast hamowanie aktywności hD2R objawiało się zwiększonym apetytem wśród

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Opracowano narzędzie do uczenia się przez sen

Wyniki wielu badań naukowych świadczą o dużym znaczeniu snu dla utrwalania się śladów pamięciowych i zapamiętywaniu informacji. Wciąż jednak nie wiadomo, na czym dokładnie polega mechanizm tego działania. Prawdopodobnie dla konsolidacji pamięci najważniejsza jest aktywność fal mózgowych o częstotliwości delta, w zakresie 0,5-4 Hz, które występują podczas fazy snu nazywanej “snem wolnofalowym”. Sprzyjają one synchronizacji obszarów odpowiedzialnych za przyswajanie informacji w obrębie hipokampa i kory nowej. Naukowcy ze Stanów Zjednoczonych przeprowadzili badania, których celem było

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Osiem godzin snu dla konsolidacji pamięci

W ludzkim mózgu znajdują się dwa obszary przechowywania pamięci. Jednym z nich jest hipokamp, drugim zaś kora mózgowa. Sposób, w jaki współdziałają, wciąż jednak pozostaje tajemnicą. Wiadomo jednak, że hipokamp uczestniczy szczególnie w zapisywaniu wspomnień w pamięci epizodycznej i przestrzennej, a także w szybkim przyswajaniu nowych informacji. Kora mózgu natomiast magazynuje zapisane dane, a po pewnym czasie jej aktywność podczas ich przywoływania może stać się niezależna od czynności hipokampa. Zespół naukowców z Niemiec i Szwajcarii

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Pamięć robocza potrzebuje wolnej przestrzeni

Pamięć robocza to system, który pozwala przez krótką chwilę utrzymać w umyśle to, czego właśnie potrzebujemy: numer telefonu, fragment zdania, obrazek. Kłopot w tym, że starsze treści potrafią zakłócać przetwarzanie nowych — jest to tzw. interferencja proaktywna, czyli „wpychanie się” poprzedniej informacji przed nową. Autorzy pracy postawili proste pytanie: czy da się temu zapobiec, jeśli na moment świadomie pozbędziemy się zbędnej treści ze sfery mentalnej? Aby to zbadać, w serii eksperymentów poprosili dorosłych, by wykonywali

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Pamięć, białka i nicienie

Mózg człowieka jest zdolny do przechowywania ogromnej ilości informacji. W zależności od tego, na jak długo zostaną one zapisane wyróżnia się pamięć krótkotrwałą i długotrwałą. Pierwsza z nich stanowi tymczasowy magazyn dla niewielkiej ilości danych. Druga charakteryzuje się znacznie dłuższym czasem przechowywania informacji i teoretycznie może mieć nieograniczoną pojemność. Wraz z wiekiem, w wyniku starzenia się, dochodzi do upośledzenia funkcji poznawczych mózgu. Pamięć zaczyna zawodzić, a przyswajanie nowych informacji staje się coraz trudniejsze. Naukowcy wciąż

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Pamiętać o decyzjach

Mózg każdego ssaka codziennie podejmuje ogromną liczbę decyzji. Każda z nich niesie za sobą określone konsekwencje, od których zależy dalsze postępowanie i dokonywanie kolejnych wyborów. Naukowcy z John Hopkins University School of Medicine postanowili sprawdzić, która dokładnie część mózgu odpowiada za przechowywanie tego konkretnego rodzaju wspomnień. “Dowiedzenie się, gdzie i jak długo mózgi zwierząt przechowują informacje o wcześniejszych decyzjach może pomóc nam w szerszym zrozumieniu modeli podejmowania decyzji – mówi dr Jeremiah Cohen, współautor badania”

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Płyn mózgowo-rdzeniowy jako klucz do głębokiego snu

Od lat wiemy, że sen sprzyja regeneracji mózgu, lecz wciąż dowiadujemy się coraz więcej na temat zależności między aktywnością neuronalną a rozmaitymi procesami biologicznymi, w tym m.in. z ruchem płynu mózgowo-rdzeniowego (CSF, ang. cerebrospinal fluid). Autorzy najnowszej pracy wykorzystali równoczesny zapis EEG–fMRI z pomiarem przepływu CSF w IV komorze mózgu, aby zbadać, czy i kiedy podczas snu pojawia się powtarzalny wzorzec przepływania płynu powiązany z sygnałami mózgowymi. EEG (elektroencefalografia) rejestruje oscylacje neuronalne na skórze głowy,

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Po co zapominamy?

Zapominanie nie jest błędem pamięci Przez wiele lat zapominanie opisywano głównie jako bierny zanik śladu pamięciowego albo skutek interferencji, czyli wzajemnego zakłócania się podobnych wspomnień. To ujęcie wciąż jest obecne w naszej świadomości, ale dziś wiadomo, że jest ono uproszczone. Badacze coraz częściej traktują zapominanie jako proces aktywny i biologicznie regulowany, a nie wyłącznie jako „niedoskonałość” pamięci. Oliver Hardt, Karim Nader i Lynn Nadel zwracają uwagę na to, że utrata wspomnień może wynikać z uporządkowanych

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Reaktywacja pamięci podczas snu

Naukowcy od dawna zgadzają się z tym, że zdrowy sen, zwłaszcza w ciągu nocy, jest niezbędny do prawidłowego funkcjonowania pamięci. Jednakże mechanizmy, które o tym decydują, wciąż pozostają nieznane. Badanie przeprowadzone na University of Birmingham, we współpracy z holenderskim Donders Institute, pozwoliło uzyskać lepszy wgląd w ten proces. Podczas badania ochotnicy uczyli się nowych słów w języku obcym. Rejestrowano przy tym aktywność ich mózgów za pomocą elektroencefalografii. Sprawdzono także, jakie wzorce fal mózgowych pojawiały się,

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Rozmiar to nie wszystko

Hipokamp to parzysta struktura w kształcie konika morskiego zlokalizowana w głębi mózgu. Należy do układu limbicznego i odpowiada głównie za pamięć długotrwałą oraz przestrzenną. Naukowcy od dawna byli przekonani, że większe rozmiary hipokampa związane są z lepszym funkcjonowaniem pamięci, zaś u osób starszych jego zmniejszanie się jest skorelowane z pogorszeniem się tej funkcji mózgu. Opublikowane w 2004 roku wyniki badań wykazały, że zależność ta nie zawsze jest prawdziwa. Jednak dopiero teraz pojawiły się informacje, które

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Różne oblicza pamięci: jak wspomnienia i fakty łączą się w mózgu

To dość powszechna obserwacja, że w inny sposób zapamiętujemy zdarzenia z własnego życia, a inaczej fakty i znaczenia. Wspomnienie ma zwykle kontekst: gdzie byliśmy, co widzieliśmy, jak przebiegała sytuacja. Wiedza semantyczna to informacje bardziej „oderwane” od okoliczności: znaczenia słów, rozpoznawanie obiektów, fakty o świecie. W praktyce często traktuje się to jako dwa wyraźnie rozdzielone rodzaje pamięci, a czasem wręcz jako dwa odrębne mechanizmy w mózgu. Badacze postanowili sprawdzić, czy ten podział rzeczywiście jest zauważalny wtedy,

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Ruch oczu steruje pamięcią

U ludzi zmysł wzroku jest głównym narzędziem służącym do eksploracji środowiska. Choć percepcja wzrokowa wydaje się być zjawiskiem ciągłym, w istocie gałki oczne są w nieustannym ruchu – zmieniają pozycję do czterech razy w ciągu sekundy! Aby prawidłowo przetwarzać informację wzrokową, aktywność neuronalna musi być skoordynowana z tym przenoszeniem wzroku z miejsca na miejsce. Zespół naukowców z Uniwersytetu Medycznego w Cedar-Sinai postanowił bliżej przyjrzeć się tej zależności. Mianowicie sprawdził on, czy aktywność neuronalna związana z

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Soja na dobrą pamięć

Soja warzywna (Glycine max) to popularna roślina uprawna. Jej nasiona są bardzo ważnym surowcem do produkcji żywności. Często wykorzystywane są przez wegetarian jako alternatywa dla mięsa. Wytwarza się z nich także mleko sojowe, olej sojowy, mączkę i kaszę, tofu i inne produkty. Nasiona soi charakteryzują się wysoką zawartością białka, dochodzącą nawet do 50%, przy czym jego skład aminokwasowy jest bardzo odpowiedni dla człowieka. Wiadomo, że niektóre z dipeptydów zawierających prolinę mogą swobodnie przekraczać barierę krew-mózg.

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Stracone, ale czy na zawsze?

Deprywacja snu ma negatywny wpływ na organizm człowieka i prowadzi do licznych problemów zdrowotnych. Pogarsza m.in. funkcje poznawcze, takie jak zdolność do koncentracji i rozwiązywania problemów czy przyswajanie nowych informacji. Osłabia również pamięć, zarówno krótkotrwałą jak i długotrwałą. Holenderscy naukowcy z University of Groningen postanowili sprawdzić, czy utrata pamięci spowodowana deprywacją snu jest trwała. Wyniki okazały się zaskakujące – wspomnienia można przywrócić za pomocą roflumilastu (leku wykorzystywanego w terapii astmy) oraz wardenafilu stosowanego w zaburzeniach

Przeczytaj całość
rozmowa kobiety i mężczyzny w kawiarni
Dla wszystkich

Styl narracji jest kluczowy dla zapamiętywania

Dlaczego jedne opowieści zostają z nami na lata, a inne ulatniają się niemal natychmiast po tym, jak je usłyszymy? Zwykle tłumaczymy to emocjami, osobistym znaczeniem albo tym, czy historia była ciekawa. Najnowsze badania neuronaukowe pokazują jednak coś bardziej złożonego: sam sposób opowiadania – to, czy narrator kładzie nacisk na przeżycia wewnętrzne, czy na konkretne szczegóły zmysłowe – wpływa na to, jak mózg buduje ślad pamięciowy. Zespół badawczy związany z McGill University postawił pytanie, czy dwa

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Stymulacja fal Theta poprawia pamięć

Pracy mózgu towarzyszą widoczne w nagraniach EEG cykle aktywności bioelektrycznej zwane falami mózgowymi. Mogą one występować w różnych częstotliwościach. Jednym z ich typów są fale Theta, wyróżniane jako częstotliwość 4-8 Hz. Uważa się, że są one związane z procesami pamięciowymi, szczególnie tymi, które zależne są od hipokampa. Naukowcy z ośrodków badawczych w Kaliforni postanowili sprawdzić, czy i w jaki sposób generowanie fal mózgowych Theta może wpłynąć na pamięć. W tym celu przeprowadzili oni eksperyment z

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Stymulacja tACS wspiera pamięć roboczą

Pamięć robocza jest bardzo ważna dla sprawnego funkcjonowania. To w niej zapisywany jest np. początek zdania i to dzięki niej możliwe jest pamiętanie kontekstu po dojściu do jego końca. Wynikiem różnego rodzaju demencji, w tym także choroby Alzheimera, jest m.in. zaburzenie tej ważnej funkcji mózgu. Pamięć robocza działa najsprawniej w wieku 20-30 lat, po czym jej efektywność spada. U osób w wieku 60-70 lat jest już znacznie osłabiona, nawet bez współwystępujących chorób neurodegeneracyjnych. Wiadomo, że

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Tolerancja glukozy prognozuje stan pamięci?

Cukrzyca to przewlekłe schorzenie, które charakteryzuje się wysokim poziomem cukru we krwi, utrzymującym się nawet kilka godzin po posiłku. Co więcej, zwiększa ona ryzyko wystąpienia zaburzeń pamięci. Wyniki niezależnych badań wykazały, że czynniki powodujące cukrzycę, np. otyłość lub insulinooporność, współwystępują z pogorszeniem działania funkcji poznawczych – przede wszystkim pamięci. Standardowa diagnostyka cukrzycy to tzw. test tolerancji glukozy, w którym poziom tego cukru we krwi pacjenta jest mierzony na czczo i w dwie godziny po wypiciu

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Warzywa i owoce zabezpieczają pamięć na starość

Amerykańscy naukowcy z Harvard T.H. Chan School of Public Health przeprowadzili dwudziestoletnie badania, z których wynika, że spożywanie zielonych warzyw liściastych, owoców jagodowych oraz picie soku pomarańczowego może zapobiegać osłabieniu zdolności poznawczych, następujących podczas starzenia się organizmu. Doświadczenie to było bardzo rozległe w czasie (rozpoczęło się w roku 1986 i trwało 20 lat), dzięki czemu uzyskano miarodajne wyniki. Grupę badawczą stanowiło 27 842 mężczyzn w średnim wieku 51 lat, którzy byli pracownikami służby zdrowia. Uczestnicy

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Zanieczyszczenie powietrza a trudności w uczeniu się u dzieci

Zanieczyszczenia powietrza to istotne zagrożenie środowiskowe, które wpływa niekorzystnie na zdrowie ludzi niezależnie od wieku. Jednak najbardziej narażone są dzieci, ze względu na to, że są one w kluczowym etapie rozwojowym całego organizmu. Okres dzieciństwa to czas, w którym zachodzą procesy kształtowania i rozwoju układu oddechowego oraz nerwowego. Dzieci charakteryzują się wyższym tempem oddychania w porównaniu do osób dorosłych. W związku z tym młodsze osoby pochłaniają większe ilości niekorzystnych składników z powietrza stosunku do swojej

Przeczytaj całość