Dołącz do nas!

Neuro Blog

Najnowsze i najciekawsze informacje ze świata neuronauki
Dla wszystkich

Nagroda Nobla za niedotlenienie

Laureatami tegorocznej nagrody Nobla w dziedzinie fizjologii i medycyny stali się Amerykanie William G. Kaelin Jr. i Gregg L. Semenza oraz Brytyjczyk, sir Peter J. Ratcliffe. Komitet Instytutu Karolinska uhonorował ich za odkrycia dotyczące sposobu, w jaki komórki wyczuwają dostępność tlenu i adaptują się do niej. Znaczenie tlenu dla komórek zwierzęcych, jako elementu niezbędnego do pozyskiwania energii ze składników pokarmowych, jest znane od bardzo dawna. Jednak badania trzech noblistów przyczyniły się do lepszego zrozumienia tych

Przeczytaj całość
Agnieszka Markowska-Jędra 2019-10-09
Dla wszystkich

Jak nie dopuścić do rozwoju choroby Parkinsona?

Choroba Parkinsona to jedno z najlepiej znanych schorzeń neurodegeneracyjnych. W jej przebiegu niszczone są neurony produkujące dopaminę, pojawiają się też liczne inne zmiany, w tym nasilony stan zapalny. Wyniki ostatnich badań wskazują na to, że może być ona nie tylko chorobą mózgu. Udowodniono bowiem, że nieprawidłowości w funkcjonowaniu układu odpornościowego obejmują nie tylko mikroglej, ale także komórki odpornościowe znajdujące się poza ośrodkowym układem nerwowym, w tym monocyty. Zaburzenia w ich czynności mogą przyczynić się do

Przeczytaj całość
Agnieszka Markowska-Jędra 2019-10-07
Dla wszystkich

Wirtualna rzeczywistość kontra trauma

Zespół stresu pourazowego (PTSD, ang. post-traumatic stress disorder) jest zaburzeniem pojawiającym się w reakcji na skrajnie stresujące wydarzenie (traumę), przekraczające możliwości adaptacyjne danej osoby. Jego przyczyną często są wypadki komunikacyjne, klęski żywiołowe, padniecie ofiarą napaści, choroba zagrażająca życiu lub udział w konflikcie zbrojnym. Dlatego też jest to częsta przypadłość wśród żołnierzy. Typowe objawy PTSD obejmują napady lęku, uporczywe powracanie traumatycznych wspomnień, koszmary senne związane z przeżytą traumą oraz unikanie sytuacji kojarzących się z nią. Zespół

Przeczytaj całość
Agnieszka Markowska-Jędra 2019-10-04
Dla wszystkich

Rola choliny w profilaktyce choroby Alzheimera

W środowisku naukowym powszechnie wiadomo, że choroba Alzheimera rozpoczyna się na długo przed pojawieniem się pierwszych objawów klinicznych. Procesy neurodegeneracyjne mogą toczyć się przez dziesięciolecia, powodując uszkodzenia mózgu prowadzące do utraty zdolności poznawczych, która najczęściej jest już nieodwracalna. Dlatego tak ważne jest znalezienie sposobu na to, by nie dopuścić do zainicjowania patologicznych procesów neurologicznych lub by spowolnić ich postęp, a przez to możliwie jak najbardziej opóźnić i zminimalizować uszkodzenia struktur mózgu. Wcześniejsze badania dotyczące choroby

Przeczytaj całość
Agnieszka Markowska-Jędra 2019-10-02
Dla wszystkich

Związek bólu i depresji

Niejednokrotnie wykazano, że przewlekły ból może prowadzić do rozwoju depresji. Jednakże naukowcy wciąż nie wiedzieli, jaki jest dokładny mechanizm tego zjawiska. Dlatego też naukowcy z Uniwersytetu Hokkaido przeprowadzili badanie z wykorzystaniem modelu zwierzęcego, mające na celu wyjaśnienie tego zjawiska. Dzięki technice neuroobrazowania neurofizjologicznego możliwe było zmierzenie aktywności neuronów u szczurów po okresie czterech tygodni, w trakcie których odczuwały one przewlekły ból. Odkryto, że utrzymujące się przez dłuższy czas dolegliwości bólowe wpływały na zmianę czynności w

Przeczytaj całość
Agnieszka Markowska-Jędra 2019-09-30

Sposób chodzenia w diagnostyce demencji

Otępienie staje się coraz poważniejszym problemem, szczególnie w krajach, w których widoczne jest starzenie się populacji. Leczenie tych dolegliwości bywa trudne, między innymi dlatego, że dla skutecznego doboru terapii niezbędne jest postawienie właściwej diagnozy. Tymczasem wiele rodzajów demencji może dawać podobne objawy. Naukowcy z Newcastle University skupili się na dwóch typowych schorzeniach: chorobie Alzheimera i otępieniu Lewy’ego. Aby rozróżnić te dwie formy demencji, przeanalizowali sposób chodzenia pacjentów. “Sposób, w jaki chodzimy, może odzwierciedlać zmiany myślenia

Przeczytaj całość
Agnieszka Markowska-Jędra 2019-09-27
Dla wszystkich

Hormon, który pomaga zapominać podczas snu

Mechanizmy zachodzące w mózgu podczas snu są tematem badań od ponad stu lat. Szczególnym zainteresowaniem naukowców cieszy się zagadnienie jego roli w przechowywaniu wspomnień. Wielokrotnie wykazano, iż sen pomaga w przechowywaniu wspomnień. Wielu uczonych, w tym współodkrywca struktury alfa-helisy DNA Francis Crick, przyjmuje hipotezę, iż sen, a szczególnie jego faza REM, jest czasem, w którym mózg aktywnie segreguje informacje i pozbywa się tych nieistotnych lub nadmiarowych. Wyniki najnowszych badań świadczą o tym, że w tym

Przeczytaj całość
Agnieszka Markowska-Jędra 2019-09-25
Dla wszystkich

Proste i skuteczne leczenie choroby Alzheimera w domu pacjenta – już wkrótce możliwe?

Choroba Alzheimera to schorzenie neurodegeneracyjne będące przyczyną nawet 70% wszystkich przypadków otępienia. Szacuje się, że do 2050 roku cierpieć na nią będzie jedna na 85 osób. Nim pojawią się pierwsze objawy, w ośrodkowym układzie nerwowym przez wiele lat zachodzą patologiczne procesy prowadzące do wyniszczenia komórek nerwowych i struktur mózgu. Najczęściej wykrywa się tę chorobę u osób po 65. roku życia. Średnia długość życia po otrzymaniu diagnozy to 7 lat, jedynie niecałe 3% pacjentów przeżywa więcej

Przeczytaj całość
Agnieszka Markowska-Jędra 2019-09-23
Dla wszystkich

Bakterie jelitowe a poziom cukru we krwi

Bakterie jelitowe odpowiadają m.in. za regulowanie metabolizmu gospodarza, w tym metabolizmu glukozy. I pomimo, iż wpływ mikrobioty jelitowej na homeostazę tego cukru w ciele człowieka jest obecnie dobrze znany, to fundamentalny mechanizm tych zależności wciąż pozostawał niezbadany. Bakterie zasiedlające ten odcinek przewodu pokarmowego są silnym mediatorem syntezy serotoniny pochodzącej z jelit, a to obwodowe źródło neuroprzekaźnika jest samo w sobie regulatorem glukozowym. W tym doświadczeniu naukowcy z Flinders, SAHMRI oraz McMaster University in Canada badali,

Przeczytaj całość
Joanna Przybyszewska 2019-09-20
Dla wszystkich

Dlaczego głęboka stymulacja mózgu działa?

Głęboka stymulacja mózgu (ang. deep brain stimulation, DBS) stosowana jest w terapii choroby Parkinsona już od kilku dziesięcioleci. Leczenie polega na umieszczeniu kilku niewielkich drucików w mózgu pacjenta, głównie w obszarach łączących się z brzuszną częścią wzgórza. Wielokrotnie wykazano, że sporadyczne stosowanie impulsów elektrycznych pozwala zmniejszyć intensywność objawów takich jak drżenie, sztywność mięśni czy spowolnienie ruchów. “Chociaż głęboką stymulację mózgu stosuje się w leczeniu choroby Parkinsona przez ponad trzy dekady, jej mechanizm działania nie jest

Przeczytaj całość
Agnieszka Markowska-Jędra 2019-09-18
Dla wszystkich

Zmodyfikowany flawonoid naprawi osłonkę mielinową

Proces zdrowienia po urazie mózgu obejmuje nie tylko odtworzenie neuronów, które zastąpią obumarłe komórki nerwowe. Równie istotne jest odbudowanie osłonki mielinowej, która otacza aksony, chroniąc je i usprawniając przekazywanie impulsów. Wsparcie tego procesu jest kluczowe także podczas leczenia niektórych chorób, takich jak stwardnienie rozsiane. Jednakże nieprawidłowości w dojrzewaniu oligodendrocytowych komórek progenitorowych, z których powstają oligodendrocyty wytwarzającę tę osłonkę, często prowadzą do zaburzeń mielinizacji. Naukowcy z Oregon Health & Science University od ponad dekady prowadzą badania

Przeczytaj całość
Agnieszka Markowska-Jędra 2019-09-16
Dla wszystkich

Wpływ serotoniny na mikrobiom jelitowy

Biolodzy z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Los Angeles stanowczo podkreślają, że serotonina (5-HT, 5-hydroksytryptamina) oraz substancje ukierunkowane na działanie tego neuroprzekaźnika, takie jak antydepresanty, mogą mieć kluczowy wpływ na mikrobiom jelitowy. Wcześniejsze badania dowiodły, że bakterie jelitowe regulują poziom serotoniny w nabłonku oraz świetle jelita. Obecnie poszukuje się odpowiedzi na pytanie: czy 5-HT odgrywa istotną rolę w funkcjonowaniu mikroorganizmów zasiedlających tę część układu pokarmowego? Amerykańscy naukowcy wykazali, że podnoszenie poziomu serotoniny w organizmie, poprzez jej doustną

Przeczytaj całość
Joanna Przybyszewska 2019-09-13
Dla wszystkich

Gen lenistwa

Aktywność fizyczna jest jednym z filarów zdrowego stylu życia. Jednak mieszkańcy wielu krajów na świecie często zaniedbują potrzebę ruchu. Prowadzi to do problemów takich jak otyłość, choroby serca, a nawet nowotwory. Według danych zebranych przez agencje rządowe w Stanach Zjednoczonych, koszty związane z brakiem aktywności fizycznej wynoszą 138 mld USD, co stanowi ponad 11% całkowitych wydatków na opiekę zdrowotną. Naukowcy z University of Missouri prowadzili badania mające na celu odkrycie przyczyn braku aktywności. “Bezczynność fizyczna

Przeczytaj całość
Agnieszka Markowska-Jędra 2019-09-11
Dla wszystkich

Geny leworęczności

Dominacja lewej ręki, czyli leworęczność, cechuje 8-15% ludzkości. Tendencja ta pojawia się już w niemowlęctwie i utrwala się ok. drugiego roku życia. Badania z udziałem par bliźniąt wykazały, że 25% zmienności w zakresie ręczności uwarunkowane jest genetycznie, jednakże nie było wiadomo, które dokładnie geny mają na to wpływ. Naukowcy z Uniwersytetu w oksfordzie postanowili odpowiedzieć na to pytanie. W badaniu przeprowadzonym przez brytyjskich naukowców wzięło udział 400 000 osób, w tym ponad 38 000 leworęcznych.

Przeczytaj całość
Agnieszka Markowska-Jędra 2019-09-09
Dla wszystkich

Weganizm i wegetarianizm. Niska podaż choliny a zdrowie mózgu

Cholina jest jednym z niezbędnych składników odżywczych i pomimo, iż ludzki organizm posiada zdolność do jej syntezy w wątrobie, to ilość ta jest niewystarczająca, aby pokryć dzienne zapotrzebowanie na ten składnik. Z tego względu konieczne jest dostarczanie jej wraz z pożywieniem. Dzienne wystarczające spożycie (AI, ang. adequate intake) choliny wynosi 425 mg/dobę dla kobiet i 550 mg/dobę dla mężczyzn oraz 450 mg/dobę i 550 mg/dobę odpowiednio dla kobiet w ciąży i karmiących piersią (ze względu

Przeczytaj całość
Joanna Przybyszewska 2019-09-06
Dla wszystkich

Komu pomoże nieinwazyjna elektryczna stymulacja mózgu?

Nieinwazyjna elektryczna stymulacja mózgu polega na pobudzaniu neuronów za pomocą specjalnych elektrod umieszczonych na głowie pacjenta. Taka metoda wpływania na aktywność ośrodkowego układu nerwowego testowana jest pod kątem możliwości zastosowania terapeutycznego przy różnorodnych problemach neurologicznych, np. w przypadku udaru, uszkodzenia mózgu w wyniku urazu mechanicznego, demencji czy depresji. Jednak otrzymane dotychczas wyniki nie są spójne jeśli chodzi o efekty takiej terapii. Zespół naukowy z Imperial College London postanowili odpowiedzieć na pytanie, dlaczego niektórzy pacjenci reagują

Przeczytaj całość
Agnieszka Markowska-Jędra 2019-09-04
Dla wszystkich

Komórki glejowe a depresja

Od dawna wiadomo, że narażenie na trudne sytuacje w interakcjach z innymi ludźmi, w tym przemoc i konflikty społeczne, zwiększają ryzyko wystąpienia chorób psychicznych, takich jak depresja czy zespół stresu pourazowego. Reakcja ta nie rozwija się jednak u każdego, kto doświadczy takich stresorów. Mechanizmy molekularne i komórkowe, leżące u podstawy tej reakcji organizmu pozostają słabo poznane. Zespół naukowy z City University of New York powiązał odporność na stres z pracą oligodendrocytów – rodzaju komórek glejowych

Przeczytaj całość
Agnieszka Markowska-Jędra 2019-09-02
Dla wszystkich

Jak powstają i znikają wspomnienia?

Amerykańscy naukowcy z California Institute of Technology, badając aktywność neuronów w mysim hipokampie dowiedli, że zespół neuronów, znajdujących się pomiędzy półkulami mózgu oraz w obszarze tylko prawej bądź lewej półkuli, wykazuje synchroniczną aktywność. Umożliwia to zachowanie wspomnień przez dłuższy okres czasu, niż jest to możliwe w przypadku pojedynczych neuronów. Prawdopodobieństwo, że komórka nerwowa zachowa zdolność do reagowania przez kilka dni, jest proporcjonalne do liczby neuronów, z którymi jej aktywność jest zsynchronizowana. Zespół naukowców opracował specjalny

Przeczytaj całość
Joanna Przybyszewska 2019-08-30
Dla wszystkich

Jak prognozować przebieg stwardnienia rozsianego?

Stwardnienie rozsiane to choroba autoimmunologiczna, na którą cierpi ok 2 mln osób na całym świecie. W jej przebiegu komórki układu odpornościowego atakują osłonkę mielinową, powodując jej uszkodzenie. Początkowo objawy mogą obejmować zaburzenia widzenia, problemy z siłą mięśni czy równowagą. W jej terapii stosuje się leki przeciwzapalne, które mają za zadanie wyciszyć układ odpornościowy. Strategia ta przynosi wielu chorym wymierne korzyści, niekiedy łącznie z całkowitym powrotem do zdrowia. Mimo to znaczna część pacjentów cierpi z powodu

Przeczytaj całość
Agnieszka Markowska-Jędra 2019-08-28
Dla wszystkich

Białko tau głównym winowajcą w chorobie Alzheimera?

Od dawna wiadomym jest, że chorobie Alzheimera towarzyszą zaburzenia snu i rytmu dobowego. Chorzy często ucinają sobie drzemki w ciągu dnia, w nocy zaś cierpią na bezsenność. Zaobserwowano również, że drzemanie w ciągu dnia często pojawia się na długo przed problemami z pamięcią. Wyniki wcześniejszych badań świadczyły o tym, że stanowi ono swoistą rekompensatę pozwalającą organizmowi radzić sobie z niedostateczną ilością snu w ciągu nocy. Najnowsze odkrycia zespołu z Uniwersytetu Kalifornijskiego w San Francisco pozwoliły

Przeczytaj całość
Agnieszka Markowska-Jędra 2019-08-26
Dla wszystkich

Aktywność fizyczna przeciwko demencji

Regularna aktywność fizyczna jest jednym z filarów zdrowego stylu życia, pozwalającego zachować dobrą kondycję nie tylko fizyczną, ale również umysłową i psychiczną. Zespół naukowy z Wisconsin School of Medicine and Public Health wykazał, że systematyczne ćwiczenia aerobowe są przydatne w profilaktyce choroby Alzheimera, a także mogą spowolnić jej postępowanie. “Nasze badania pokazują, że w populacji osób w średnim wieku, zagrożonych chorobą Alzheimera, u osób aktywnych występuje mniej zmian związanych z wiekiem w obrębie biomarkerów związanych

Przeczytaj całość
Agnieszka Markowska-Jędra 2019-08-23