Dołącz do nas!

Neuro Blog

Najnowsze i najciekawsze informacje ze świata neuronauki
Dla wszystkich

Węch: system wczesnego ostrzegania

Zdolność wykrywania i reagowania na potencjalne zagrożenia jest niezbędna do przetrwania gatunku – zarówno ludzi, jak i innych zwierząt. Zespół naukowców z Karolinska Institutet w Szwecji postanowił sprawdzić, jaką rolę w tym procesie odgrywa węch. W tym celu zastosował nową, autorską technikę, która umożliwia prześledzenie, co dzieje się w mózgu, kiedy ocenia on jakiś zapach jako niebezpieczny. Wyniki tego badania, opublikowane na łamach prestiżowego czasopisma PNAS, wskazują na istnienie odrębnej ścieżki neuronalnej reprezentującej „węchowy system

Przeczytaj całość
Natalia Koperska 2021-11-04
Dla wszystkich

Poziom stresu we włosach

Statystycznie rzecz biorąc, niemal co drugi Polak regularnie znajduje się pod wpływem silnego stresu. Ma to negatywny wpływ na dobrostan psychologiczny tych osób, lecz również fizyczny. Przewlekły stres może bowiem przyczyniać się do rozwoju chorób układu krwionośnego lub trawiennego, a także wywoływać depresję. Trwają więc poszukiwania efektywnych metod radzenia sobie ze stresem. Jedną z obiecujących opcji jest trening uważności. Wykorzystuje on ćwiczenia medytacyjne, by pomóc rozwinąć zdolności poznawcze i społeczne, takie jak koncentracja, wdzięczność i

Przeczytaj całość
Natalia Koperska 2021-10-21
Dla wszystkich

Jak mózg pamięta historie?

Ludzie kochają historie. Łatwiej nam zapamiętać wydarzenia, które są składowymi opowieści. Jednak kluczowe rozdziały naszego życia często są od siebie oddalone o wiele lat. Mimo to, kiedy o nich opowiadamy, łączymy je w spójną całość. Zespół naukowców z Center for Neuroscience na Uniwersytecie Kalifornijskim w Davis postanowił odnaleźć obszar mózgu, który umożliwia nam integrację wspomnień. Wyniki ich poszukiwań zostały opublikowane w prestiżowym czasopiśmie 'Current Biology’. Aby odkryć mechanizm, który pozwala nam sprawnie łączyć ze sobą

Przeczytaj całość
Natalia Koperska 2021-10-19
Dla wszystkich

Konopie jako lek przeciwdrgawkowy?

Zachodnia medycyna stosuje ekstrakty z konopi w leczeniu drgawek od XIX wieku. Jednak prohibicja wprowadzona w latach 60. XX wieku sprawiła, że postęp badań naukowych w dziedzinie medycznych konopi zwolnił. Dopiero w ostatniej dekadzie konopie częściowo wróciły do łask, a ich prozdrowotne efekty – do zagadnień, które badają naukowcy. Profesor Jonathon Arnold z Lambert Initiative for Cannabinoid Therapeutics i Sydney Pharmacy School bada wpływ konopi na zdrowie układu nerwowego. Jego najnowszy eksperyment przyniósł przełomowe wyniki,

Przeczytaj całość
Natalia Koperska 2021-10-14
Dla wszystkich

Czy insulinooporność zwiększa ryzyko depresji?

Insulinooporność to zaburzenie metaboliczne, w którym dochodzi do zmniejszenia wrażliwości tkanek na insulinę, mimo jej prawidłowego lub podwyższonego poziomu we krwi. W takim przypadku hormon ten nie może spełniać swojej funkcji. Insulinooporoność może prowadzić do wystąpienia poważnych chorób metabolicznych, takich jak cukrzyca typu II. Często towarzyszy nadwadze, otyłości oraz zespołowi policystycznych jajników. Wyniki badań naukowych wskazują, że insulinooporność obserwuje się też u około 40% osób cierpiących na depresję. Wciąż jednak nie do końca wiadomo, czy

Przeczytaj całość
Dominika Kawka 2021-10-12
Dla wszystkich

Co detoks robi z mózgiem?

Do najbardziej uzależniających substancji psychostymulujących zalicza się przede wszystkim nikotyna, zawarta w papierosach, oraz narkotyki, takie jak metaamfetamina i kokaina. Wyniki badań naukowych wykazały, iż każda z nich wpływa na inną sieć mózgu. Przypuszcza się, iż odstawienie tych substancji również wpływa na osobne sieci neuronowe. Dotychczas nie udało się bowiem ustalić wspólnego wzorca aktywności mózgu w trakcie detoksu. Pracuje nad tym zespół naukowców z trzech różnych uczelni w Kaliforni. Przeprowadził on badanie na myszach, którego

Przeczytaj całość
Natalia Koperska 2021-10-07
Dla wszystkich

Wirtualny pająk leczy fobię

Lęk przed pająkami – arachnofobia – to jeden z najczęściej spotykanych typów fobii – zaburzeń lękowych dotyczących konkretnego obiektu lub sytuacji. Osoby dotknięte arachnofobią cierpią nie tylko z powodu strachu, lecz również przez ograniczenia, które wywołuje on w codziennym życiu. Ponieważ za wszelką cenę unikają zetknięcia z pająkiem, często nie biorą udziału w spotkaniach towarzyskich odbywających się na zewnątrz, nie chodzą do zoo, lub nie podróżują do pewnych krajów. Choć istnieje skuteczny lek na arachnofobię,

Przeczytaj całość
Natalia Koperska 2021-10-05
Dla wszystkich

Tolerancja glukozy prognozuje stan pamięci?

Cukrzyca to przewlekłe schorzenie, które charakteryzuje się wysokim poziomem cukru we krwi, utrzymującym się nawet kilka godzin po posiłku. Co więcej, zwiększa ona ryzyko wystąpienia zaburzeń pamięci. Wyniki niezależnych badań wykazały, że czynniki powodujące cukrzycę, np. otyłość lub insulinooporność, współwystępują z pogorszeniem działania funkcji poznawczych – przede wszystkim pamięci. Standardowa diagnostyka cukrzycy to tzw. test tolerancji glukozy, w którym poziom tego cukru we krwi pacjenta jest mierzony na czczo i w dwie godziny po wypiciu

Przeczytaj całość
Natalia Koperska 2021-09-30
Dla wszystkich

Dopamina – przyjemność to nie wszystko

Prasa popularnonaukowa często nazywa dopaminę „cząsteczką przyjemności”, ponieważ jest to główny neurotransmiter w tzw. układzie nagrody. Wśród naukowców panuje jednak przekonanie, że rola tej substancji jest bardziej złożona. Dominujący model działania neuronów dopaminergicznych unerwiających jądro półleżące – kluczową strukturę tego układu – głosi, że dopamina sygnalizuje oczekiwanie na nagrodę. Jeśli zaś nagroda nie pojawi się, aktywność dopaminy dopasuje oczekiwania do bieżących warunków. Jednakże ten model nie wyjaśnia wielu innych okoliczności, w które uwikłana jest ta

Przeczytaj całość
Natalia Koperska 2021-09-28
Dla wszystkich

Co zapachy robią w mózgu?

Zapachy docierają do receptorów nabłonka jamy nosowej, a następnie wędrują nerwem węchowym do opuszki węchowej, znajdującej się w przodomózgowiu. Przylegająca do niej kora gruszkowata jest kolejną strukturą zaangażowaną w rozpoznawanie i zapamiętywanie zapachów, czyli nadawanie im znaczenia. Do tej pory naukowcy nie ustalili, czy w tych procesach odgrywają rolę także inne obszary mózgu. Zespół dr Christiny Strauch – profesor na Wydziale Fizjologii w Ruhr Universitaet Bochum – podjął próbę uzupełnienia tej neuronalnej mapy przetwarzania zapachów.

Przeczytaj całość
Natalia Koperska 2021-09-23
Dla wszystkich

Zdrowy styl życia naprawdę poprawia nastrój

Niektóre rzeczy można powtarzać do znudzenia. Tak jak to, że podstawą dobrego samopoczucia jest zdrowa, zbilansowana dieta połączona z aktywnością fizyczną. Ale jak to właściwie jest? Czy spożywanie dużej ilości owoców i warzyw (co jest wyznacznikiem zdrowej diety) i regularne ćwiczenia rzeczywiście zapewniają dobry nastrój, czy też może jest odwrotnie – szczęśliwi ludzie zdrowiej jedzą i więcej się ruszają? Naukowcy z University of Kent postanowili raz na zawsze położyć kres tym wątpliwościom. Zespół przeanalizował wiele

Przeczytaj całość
Agnieszka Markowska-Jędra 2021-09-21
Dla wszystkich

Wgląd w siebie a obraz własnego ciała

„Interocepcja” to termin odnoszący się do zdolności odczuwania fizjologicznych procesów zachodzących wewnątrz ciała, np. bicia serca, burczenia w brzuchu lub temperatury skóry. Prawdopodobnie odpowiada za nią sieć neuronów łączących ośrodkowy układ nerwowy z poszczególnymi narządami. Natomiast „obraz ciała” określa zbiór przekonań i emocji dotyczących wyglądu zewnętrznego ciała. Zespół naukowców z Anglia Ruskin University w Cambridge podjął się sprawdzenia, jak zdolność do odbierania wnętrza ciała wpływa na postrzeganie jego zewnętrza. Wyniki tego badania zostały opublikowane w

Przeczytaj całość
Natalia Koperska 2021-09-16
Dla wszystkich

Dlaczego starsi mają problem ze znalezieniem słów?

Starzenie się nieuchronnie prowadzi do spadku kontroli funkcji poznawczych. W przypadku mowy jest to związane z paradoksem – starsi dorośli mają większe trudności ze znalezieniem odpowiednich słów niż młodsi, choć przecież posiadają większy zakres słownictwa. Dotychczas nie udało się odkryć zmian neuronalnych, które odpowiadają za to zjawisko. Ten stan rzeczy uległ zmianie dzięki wynikom badania przeprowadzonego przez naukowców z Uniwersytetu w Leipzig i Instytutu Maxa Plancka. Ustalili oni, iż z biegiem lat wydajność komunikacji między

Przeczytaj całość
Natalia Koperska 2021-09-14
Dla wszystkich

Faza REM do sprzątania mózgu

Naukowcy od lat próbują odkryć, dlaczego niemal wszystkie zwierzęta śpią, pomimo iż osłabia to ich czujność i naraża na atak drapieżników. Wiele badań aktywności mózgu podczas snu zostało przeprowadzonych, by wyjaśnić tę zagadkę, lecz przyniosły one niespójne rezultaty. Dlatego zespół badaczy z Uniwersytetu w Tsukubie w Japonii opracował nową metodę pomiaru przepływu krwi przez naczynia włosowate mózgu, dzięki której odkrył różnice między aktywnością czerwonych krwinek w poszczególnych fazach snu u myszy. Wyniki ich pracy zostały

Przeczytaj całość
Natalia Koperska 2021-09-09
Dla wszystkich

Głos mamy ukoi ból

Dziecko urodzone przed 37 tygodniem ciąży – tzw. wcześniak – trafia do inkubatora na oddziale intensywnej opieki, ponieważ samo nie jest w stanie oddychać ani jeść. W związku z tym jest ono niemal całkowicie odseparowane od rodziców, którzy nie mają stałego dostępu do oddziału. Przez kilka do kilkunastu tygodni jest poddawane rutynowym medycznym procedurom – pobieraniu krwi, intubacji, itd., które mogą być dla niego bolesne. Otrzymuje jedynie niewielkie dawki leków przeciwbólowych, gdyż te mogłyby zakłócić

Przeczytaj całość
Natalia Koperska 2021-09-07
Dla wszystkich

Tajemnica wakacyjnego romansu

Słoneczne miesiące lata sprzyjają wakacjom i… romansom. Jednak dlaczego właśnie ta pora roku przyczynia się do pobudzenia seksualności? Naukowcy z Wydziału Medycznego Uniwersytetu w Tel Avivie w Izraelu zaproponowali śmiałą hipotezę, zgodnie z którą ekspozycja skóry na promienie słoneczne ma wpływ na wydzielanie hormonów płciowych. Mechanizmy, dzięki którym hormony płciowe – przede wszystkim estrogen i testosteron – regulują poziom popędu płciowego zostały już pieczołowicie udokumentowane. Natomiast rola skóry – największego organu ciała – w wytwarzaniu

Przeczytaj całość
Natalia Koperska 2021-09-02
Dla wszystkich

Internet – przyjaciel młodzieży

Okres nastoletni wiąże się z głębokimi przemianami ciała oraz osobowości, przez co może być dość stresujący. Współcześni nastolatkowie dorastają otoczeni szeroką gamą najnowszych zdobyczy technologicznych: smartfonów, tabletów, konsol itp. Dla wielu z nich spędzanie czasu online to sposób na nudę i komunikację z przyjaciółmi. Czy korzystanie z internetu, w szczególności z mediów społecznościowych, może także wspierać nastolatków w trudnych momentach? Właśnie to postanowił sprawdzić zespół psychologów z Uniwersytetu w Griffith. Wyniki ich pracy zostały opublikowane

Przeczytaj całość
Natalia Koperska 2021-08-31
Dla wszystkich

Gaworzące nietoperze

Gaworzenie to kamień milowy w rozwoju mowy niemowląt. Czy występuje też wśród innych gatunków, które posługują się jakąś formą języka? Przykładem takiego gatunku są nietoperze woreczkowate (Saccopteryx bilineata). Posiadają ogromny repertuar skomplikowanych zawołań i komunikatów, stosowanych przede wszystkim w rytuałach godowych. Ich język jest bardzo złożony, dlatego młode muszą poświęcić dużo czasu na jego opanowanie. Czy te pierwsze próby wokalizacji przypominają gaworzenie ludzkich niemowląt? Właśnie to postanowiła sprawdzić Ahana Fernandez, która obecnie jest adiunktem w

Przeczytaj całość
Natalia Koperska 2021-08-26
Dla wszystkich

Jak mózg przetwarza słowa?

Fonemy – najmniejsze dźwiękowe cząsteczki słów – są odbierane przez narządy słuchu i transformowane w sygnały elektryczne. Te impulsy podróżują następnie VIII nerwem czaszkowym (przedsionkowo-ślimakowym) do mózgowia, a dokładnie do kory słuchowej, zlokalizowanej w płacie skroniowym. Przez dekady naukowcy sądzili, że przetwarzanie fonemów w słowa przez kolejne obszary kory słuchowej jest hierarchiczne – niczym kompletowanie urządzenia na taśmie produkcyjnej. Uważali oni, że pierwszorzędowa kora słuchowa przetwarza proste informacje dźwiękowe, np. częstotliwość dźwięków. Następnie przyległy do

Przeczytaj całość
Natalia Koperska 2021-08-24
Dla wszystkich

Jak mózg ogląda serial

Ile szczegółów fabuły możemy zapamiętać, kiedy oglądamy jakiś serial? Zapewne tylko te najbardziej „soczyste”. Profesor Monica Rosenberg i doktorant Hayoung Song z Dartmouth College byli ciekawi, czy uwagę wszystkich widzów przykują te same momenty. Postanowili więc zbadać poziom koncentracji w trakcie oglądania serialu oraz jego wpływ na późniejsze przypomnienie sobie sekwencji zdarzeń, a także neuronalne korelaty skupienia i rozproszenia uwagi. Wyniki ich badania zostały opublikowane w prestiżowym czasopiśmie 'Proceedings of the National Academy of Sciences’.

Przeczytaj całość
Natalia Koperska 2021-08-20
Dla wszystkich

Jak dopamina steruje motywacją

Dlaczego właściwie robimy cokolwiek? Co sprawia, że wysilamy się, by osiągnąć nasze cele – nawet te niezbyt ekscytujące, takie jak przygotowanie posiłku? Neurologiczna odpowiedź na te pytania jest ukryta głęboko w mózgu, w tzw. układzie nagrody. Ten system kontroluje naszą chęć do pracy, zdolność do podejmowania ryzyka, a także umiejętność cieszenia się z osiągnięcia zamierzonego celu. Zaburzenie jego działania prowadzi do zmniejszenia motywacji oraz do zespołu chronicznego zmęczenia. Neuronaukowcy próbują odszyfrować jego anatomię tak, by

Przeczytaj całość
Natalia Koperska 2021-08-17