Neuro Blog

Najnowsze i najciekawsze informacje ze świata neuronauki
Dla wszystkich

Czy „pijana małpa” faktycznie jest pijana?

Ludzka skłonność do alkoholu fascynuje Roberta Dudley’a, biologa z UC Berkeley w Stanach Zjednoczonych, od przeszło 25 lat. W 2014 roku napisał on książkę zatytułowaną „Pijana małpa: dlaczego pijemy i upijamy się”, w której przedstawia dość niecodzienne wyjaśnienie tego fenomenu. Otóż jego zdaniem sympatia do alkoholu obecna u człowieka zakorzeniła się już miliony lat temu – gdy pierwsze małpy zorientowały się, że zapach fermentacji wydobywa się z dojrzałych i wysokokalorycznych owoców. Wykazał on mianowicie, że

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Nadciśnienie i emocje – czy idą w parze?

W przypadku nadciśnienia siła nacisku krwi na ściany arterii jest ponadprzeciętnie wysoka, co może prowadzić do uszkodzeń układu krwionośnego i dalszych chorób. Choć na nadciśnienie cierpi ponad miliard ludzi z całego świata, przyczyna tego schorzenia pozostaje nieuchwytna. Czy może one być związana z czynnikami psychologicznymi takimi jak emocje? Właśnie na to pytanie postanowiły znaleźć odpowiedź dwie biopsycholożki z Uniwersytetu w Konstancji w Niemczech. Ich celem było odkrycie i opisanie psychobiologicznej charakterystyki osób dotkniętych nadciśnieniem. Wyniki

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Optymistyczne perspektywy na starość

Choć starość kojarzy się z przytępieniem zmysłów i osłabieniem ciała, ma ona też inny aspekt. Przecież powiada się, iż na starość ludzie dziecinnieją – stają się bardziej skłonni do żartów i częściej opowiadają o pozytywnych wspomnieniach, niż gdy są w średnim wieku. Naukowcy z Cambridge, zaintrygowani tą tendencją do optymizmu u osób starszych, postanowili sprawdzić, czy wynika ona z lepszej zdolności mózgu do regulacji stanu emocjonalnego. W tym celu wykorzystali zarówno pomiary behawioralne, jak i

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Co widzi oko umysłu?

Mówi się, że jeden obraz jest wart tysiąca słów. To samo dotyczy wspomnień – wizja danej sceny z życia może zawierać w sobie wiele informacji odnośnie kontekstu tego wydarzenia, osób biorących w nim udział lub towarzyszących mu emocji. W postrzeganie takich scen – i wszelkich innych obiektów – zaangażowana jest kora wzrokowa mózgu. Na poziom aktywacji jej neuronów wpływają zarówno czynniki oddolne – czyli to, co faktycznie znajduje się przed oczami, jak i odgórne –

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Oddychająca poduszka koi nerwy

Epizod związany ze stanem lękowym dotyka co trzecią osobę na świecie – chociażby w odpowiedzi na wyjątkowo stresujące wydarzenie. Nawracające stany lękowe są dziewiąte na światowej liście przyczyn niepełnosprawności. Obecnie najczęściej wykorzystywane narzędzia w leczeniu zaburzeń nastroju – w tym nawracających napadów lęku – to psychoterapia i farmakoterapia. Niemniej jednak terapia jest kosztowna, a przyjmowanie leków może prowadzić do niepożądanych skutków ubocznych. Zatem istnieje potrzeba stworzenia niefarmakologicznego i intuicyjnego sposobu na ukojenie skołatanych nerwów, który

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Ruch oczu steruje pamięcią

U ludzi zmysł wzroku jest głównym narzędziem służącym do eksploracji środowiska. Choć percepcja wzrokowa wydaje się być zjawiskiem ciągłym, w istocie gałki oczne są w nieustannym ruchu – zmieniają pozycję do czterech razy w ciągu sekundy! Aby prawidłowo przetwarzać informację wzrokową, aktywność neuronalna musi być skoordynowana z tym przenoszeniem wzroku z miejsca na miejsce. Zespół naukowców z Uniwersytetu Medycznego w Cedar-Sinai postanowił bliżej przyjrzeć się tej zależności. Mianowicie sprawdził on, czy aktywność neuronalna związana z

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Do biegu – neurony – start!

Codziennie wykonujemy niezliczoną ilość czynności. Niektóre z nich są zaplanowane wcześniej i zrealizowane z opóźnieniem. Na przykład w dzieciństwie, stojąc na linii startu, czekaliśmy na sygnał od wuefisty aby wystartować w sprincie. Jako dorośli, stojąc na światłach skrzyżowania, czekamy na zielone, zanim ruszymy we właściwą stronę. W obu przypadkach nasz mózg planuje pewne precyzyjne czynności, a następnie zawiesza ich wykonanie aż do otrzymania specyficznej wskazówki – sygnału „start!” lub zmiany świateł. W jaki sposób komórki

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Widzieć to nie znaczy wiedzieć, co się widzi

„Uwierzę, gdy zobaczę!” – mawiamy tak, gdy chcemy podkreślić, że nasza opinia jest oparta o doświadczenie. Pozostaje jednak jedno ważne pytanie – czy widzimy to, co naprawdę jest, czy też to, co nam się wydaje, że jest? Innymi słowy – czy nasze przekonania mogą wpływać na naszą percepcję rzeczywistości? W codziennym życiu nie zastanawiamy się nad tym, czy to co widzimy jest trafnym odzwierciedleniem rzeczywistości czy też może wynika z naszych przekonań. Jednak w przypadku

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Więcej alkoholu – mniej mózgu?

Naukowcy zajmujący się badaniem zależności między nadużywaniem alkoholu i zdrowiem mózgu już dawno potwierdzili zdroworozsądkową obserwację, iż brak umiaru w piciu negatywnie wpływa na stan zdrowia. Udokumentowali również pewne zmiany w strukturze mózgu, wywołane regularną konsumpcją alkoholu, które są związane z zakłóceniem poprawnego funkcjonowania poznawczego. I choć wyniki wielu badań naukowych potwierdziły, że większość z tych zmian sprowadza się do zmniejszenia liczby aktywnych neuronów lub aksonów, nie udało się dotychczas ustalić zależności między ich występowaniem

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Uważność zamiast opium?

Osoby cierpiące z powodu chronicznego bólu otrzymują silne leki przeciwbólowe na bazie opioidów. Jednak ich działanie uśmierzające ból nie jest pozbawione istotnych skutków ubocznych. Otóż te substancje wpływają na układ nagrody w mózgu, w wyniku czego pacjenci stają się bardziej wrażliwi na stres, a mniej na przyjemność. Sprawia to, iż nierzadko zaczynają oni nadużywać leków by zmniejszyć nie tylko ból fizyczny, lecz także ból emocjonalny. Szacuje się, iż niemal 25% osób dotkniętych bólem chronicznym jest

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Neurony od śpiewu

Zdolność do wytwarzania muzyki należy do cech typowych dla gatunku ludzkiego. Muzyka jest elementem wszystkich znanych człowiekowi kultur i różni się znacząco nawet od najbardziej zbliżonych jej analogów występujących u zwierząt z rzędu ssaków naczelnych. Według wyników badań z zakresu neuroobrazowania, neurony odpowiadające za odbieranie i przetwarzanie muzyki tworzą odrębną populację komórek nerwowych. Naukowcy z Uniwersytetu Columbia w jednym ze swoich wcześniejszych badań z użyciem funkcjonalnego rezonansu magnetycznego potwierdzili te założenia. Wyniki ich eksperymentu udowodniły,

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Mucha w VR

Każdego lata nasze kuchnie odwiedzają istne chmary nieproszonych, brzęczących gości – muszek owocowych (Drosophila melanogaster). Na pierwszy rzut oka te owady nie mają wiele wspólnego ze ssakami. A jednak pozory mylą! Naukowcy z prestiżowego Uniwersytetu Kalifornijskiego w San Diego przeprowadzili wyjątkowy eksperyment, na potrzeby którego zbudowali dla muszek owocowych realistyczne środowisko wirtualne. Wykorzystując zaawansowane techniki obrazowania mózgu w czasie rzeczywistym udało im się wykazać, iż te malutkie owady posiadają bardziej zaawansowane zdolności poznawcze, niż dotychczas

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Co robi mózg, kiedy człowiek umiera?

Wyobraź sobie, że w ciągu kilku sekund ponownie przeżywasz swoje życie. Wszystkie istotne doświadczenia, niektóre pozornie zapomniane, błyskawicznie przesuwają się przed Twoimi oczami niczym na panoramicznym ekranie. Ten proces, znany jako „przegląd życia”, często opisują osoby, które otarły się o śmierć. Naukowcy od wieków zastanawiali się, co w takich chwilach dzieje się mózgu. Jednak z oczywistych przyczyn ich rozważania opierały się wyłącznie do spekulacjach. Do czasu. Najnowszy artykuł opublikowany w czasopiśmie „Frontiers in Aging Neuroscience”

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Mikrodawkowanie LSD – skuteczne czy nie?

W ostatnich latach ponownie wzrosło zainteresowanie substancjami psychodelicznymi, takimi jak dietyloamid kwasu D-lizergowego (LSD), w terapii psychiatrycznej. Wyniki niektórych badań naukowych wskazały na skuteczność jednorazowego podania środków psychoaktywnych w leczeniu zaburzeń depresyjnych oraz w łagodzeniu objawów związanych z zespołem stresu pourazowrgo. Te odkrycia podchwyciły internetowe media, w wyniku czego na popularności zyskała praktyka regularnego przyjmowania niewielkich dawek LSD bez wsparcia medycznego – czyli tak zwane „mikrodawkowanie”. W internecie pojawiły się relacje użytkowników, szczególnie z Doliny

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Jak mikrograwitacja wpływa na mózg

Wszelkie doświadczenia, które nas spotykają, wywierają wpływ zarówno na strukturę, jak i na działanie mózgu – to fenomen znany jako neuroplastyczność. Pobyt w kosmosie – środowisku diametralnie różnym od tego, jakie znamy na co dzień – także wywołuje zmiany fizjologiczne w organizmie. A ponieważ ludzie nieustannie poszerzają horyzont eksploracji pozaziemskich, zrozumienie jak pobyt w przestrzeni kosmicznej wpływa na ciało i mózg jest niesłychanie istotne. Wyniki wcześniejszych badań sugerują, że życie w stanie nieważkości modyfikuje plastyczne

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Własna tkanka tłuszczowa pozwoli chodzić?

Co roku na całym świecie zdarza się od 250 000 do 500 000 przypadków uszkodzenia rdzenia kręgowego. Większość z nich wynika z przyczyn takich jak wypadki drogowe, upadki lub epizody przemocy. Osoby dotknięte uszkodzeniem rdzenia kręgowego najczęściej cierpią na jakąś formę paraliżu. Statystycznie żyją one od 2 do 5 razy krócej od osób o zdrowym rdzeniu kręgowym. Dotychczas nie udało się opracować terapii, która pozwoliłaby na regenerację tkanki nerwowej kręgosłupa. Być może naukowcy z Sagol

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Liczą się słowa

W lasach deszczowych Południowej Ameryki żyje plemię Tsimane – społeczność myśliwych i rolników licząca około 13 000 członków. W ich języku istnieją nazwy liczb do stu włącznie, zaś nazwy większych liczb są zapożyczone z języka hiszpańskiego. Większość dzieci zaczyna uczęszczać do lokalnych szkół kiedy mają około 5 lat, jednak poziom edukacji – w tym umiejętność pisania i liczenia – jest bardzo zróżnicowany. Wyniki badania z 2014 roku ujawniły, że uczą się one rozumienia znaczenia słów

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Jak ketamina może pomóc w walce z depresją?

Wszystko to, co postrzegamy wokół nas powstaje wskutek dwóch fundamentalnych procesów neuronalnych o przeciwnych kierunkach. Pierwszy z nich – oddolny (z ang. „bottom-up”) – polega na rejestracji bodźców przez narządy zmysłowe i przesyłaniu tych informacji „w górę” układu nerwowego, czyli do odpowiedniego obszaru kory mózgu. Drugi – odgórny (z ang. „top-down”) – opisuje sposób, w jaki nasz wewnętrzny model świata znajdujący w korze czołowej mózgu kształtuje strumień napływających ze zmysłów sygnałów. Oba te procesy zachodzą

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Konopie na starzejące się neurony?

Badania nad terapeutycznym potencjałem marihuany są prowadzone już od dekad. Jednak większość z nich koncentruje się na klinicznym zastosowaniu wyłącznie dwóch substancji aktywnych obecnych w tej roślinie: tetrahydrokannabinolu (THC) i kannabidiolu (CBD). W związku z tym niewiele wiadomo o właściwościach pozostałych składników popularnej „trawki”, np. takich jak kannabinol (CBN). Tę lukę we współczesnej wiedzy postanowili uzupełnić naukowcy z Salk Institute w Kaliforni. Przy pomocy kilku eksperymentów in vitro udało im się ustalić jak CBN wpływa

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Czy wiesz, ile ważysz?

To, jak postrzegamy nasze ciała, nie zawsze jest zgodne z klinicznymi wytycznymi „niedowagi”, „normalnej wagi”, „nadwagi” i „otyłości” ustalonymi przez Światową Organizację Zdrowia. W wyniku zniekształcenia samooceny wielkości ciała lub niezadowolenia z jego wyglądu może dojść do rozwoju zaburzeń odżywiania, takich jak anoreksja lub napadowe objadanie się. Naukowcy ustalili, iż zjawisko to występuje częściej u kobiet niż u mężczyzn, lecz w ich badaniach brali udział wyłącznie studenci. Dotychczas nie ustalono, jak wielu osób dorosłych dotyczy

Przeczytaj całość
Dla wszystkich

Nawiedzony dom dla dobra nauki

Aktywacja sympatycznej gałęzi autonomicznego układu nerwowego, potocznie zwana reakcją walki lub ucieczki, to ewolucyjny sposób na przygotowanie organizmu do samoobrony lub ewakuacji w obliczu realnego bądź pozornego zagrożenia. Niegdyś pomagała nam ona uniknąć głodnego lwa, a dziś oznajmia obecność szefa w pobliżu – szczególnie, gdy gdy przeglądamy media społecznościowe, zamiast przygotowywać raport. Dla naukowców badanie reakcji psychologicznej i fizjologicznej człowieka na zagrożenie stanowiło dotychczas nie lada wyzwanie. Utrudniały to przede wszystkim względy etyczne, jak również

Przeczytaj całość