Dołącz do nas!

Neuro Blog

Najnowsze i najciekawsze informacje ze świata neuronauki

Kategoria: Neurofizjologia
Dla wszystkich

Odkryto przyczynę zmian neurodegeneracyjnych?

Neurony kory mózgowej należą do najbardziej długowiecznych komórek w organizmach ssaków, w tym u człowieka. Ich nieprawidłowy rozwój może wiązać się z występowaniem zaburzeń neuropsychiatrycznych, a nawet ze zmianami neurodegeneracyjnymi. W przebiegu chorób Alzheimera czy Parkinsona pojawia się nasilenie procesów obumierania komórek nerwowych w określonych obszarach mózgu. Istnieje wiele hipotez dotyczących przyczyn takiego stanu rzeczy, jednak pytanie dlaczego tak się dzieje wciąż pozostawało bez jednoznacznej odpowiedzi. Naukowcy z University of Virginia School of Medicine prowadzili badania

Przeczytaj całość
Agnieszka Markowska-Jędra 2019-02-20
Dla wszystkich

Odkryto region mózgu odpowiadający za rozpoznawanie usłyszanych słów

Pierwszy opisany przypadek afazji pierwotnej postępującej (ang. primary progressive aphasia, PPA) został opisany w 1892 roku, choć nazwano wówczas tę chorobę głuchotą słowną. Dopiero w latach 80. XX wieku stwierdzono, że objaw polegający na niemożności rozpoznawania usłyszanych słów może świadczyć o występowaniu choroby neurodegeneracyjnej, której nadano obecnie stosowaną nazwę. Główna trudnością w badaniu tego schorzenia jest fakt, że występuje ono stosunkowo rzadko. Naukowcy z Northwestern University w stanie Illinois w USA przeprowadzili badanie z udziałem

Przeczytaj całość
Agnieszka Markowska-Jędra 2019-03-29
Dla wszystkich

Odkryto sekret wiecznej młodości wampirów?

Nie jest tajemnicą, że młody organizm regeneruje się znacznie szybciej niż starszy. Naukowcy od wielu lat poszukują czynników, które regulują tempo procesów naprawczych. Gdyby udało się je zidentyfikować i nauczyć się na nie wpływać, być może byłoby to równoznaczne z odkryciem sekretu wiecznej młodości. Dzięki zespołowi naukowców z Uniwersytetu Kalifornijskiego w San Francisco, pod kierownictwem dr Saula Villedy, zrobiliśmy kolejny krok do osiągnięcia tego celu. Badacze ci wykorzystali technikę zwaną parabiozą, polegającą na chirurgicznym połączeniu

Przeczytaj całość
Agnieszka Markowska-Jędra 2018-03-06
Dla wszystkich

Odkryto tajne przejścia ze szpiku kostnego do mózgu

Ośrodkowy układ nerwowy jest strukturą bardzo dobrze chronioną przez naturalne bariery. Do niedawna przypuszczano, że jedyną drogą łączącą go z resztą organizmu jest bariera krew mózg. Kilka lat temu odkryto, że mózg ma własne naczynia limfatyczne. Najnowsze badania wykazały, że istnieje także bezpośrednie połączenie między nim a szpikiem kostnym czaszki. W sytuacji uszkodzenia tkanki pierwszymi komórkami układu odpornościowego, które docierają na miejsce są neutrofile. Dotychczas przypuszczano, że docierają one do mózgu transportowane z innych części

Przeczytaj całość
Agnieszka Markowska-Jędra 2018-09-03
Dla wszystkich

Okołoporodowe obumieranie neuronów pod lupą

Rozwój mózgu w życiu płodowym to skomplikowany proces, który wciąż skrywa wiele niewyjaśnionych tajemnic. Od ponad 50 lat naukowcy są świadomi tego, że u ssaków tuż przed porodem i tuż po nim w wyniku apoptozy obumiera około połowa neuronów. Do tej pory jednak nie wyjaśniono czy jest to wynik wrodzonego programu rozwojowego, czy też zjawisko wywoływane przez czynniki zewnętrzne. Naukowcy z Georgia State University w Stanach Zjednoczonych postanowili sprawdzić czy przyspieszenie lub opóźnienie porodu ma

Przeczytaj całość
Agnieszka Markowska-Jędra 2020-02-06
Dla wszystkich

Osoby, które często się złoszczą myślą, że są mądrzejsze niż w rzeczywistości

Skłonność do wpadania w złość jest cechą, która może znacząco utrudnić sprawną komunikację i funkcjonowanie w społeczeństwie. Aby opracować metody radzenia sobie z nią, należy jak najlepiej poznać sposoby zachowania osób, u których występuje. Dlatego też naukowcy z Uniwersytetu Warszawskiego, we współpracy z Uniwersytetem Australii Zachodniej, przeprowadzili badanie, którego celem było sprawdzenie, jak osoby z dużym temperamentem postrzegają samych siebie. W eksperymencie wzięło udział w sumie ponad 500 studentów z różnych warszawskich uczelni. Ich zadanie

Przeczytaj całość
Agnieszka Markowska-Jędra 2018-08-22
Dla wszystkich

Otyłość a mózg i genetyka

Wcześniejsze genetyczne badania molekularne wykazały, że większość genów związanych z otyłością ulega ekspresji w ośrodkowym układzie nerwowym. Otyłość ma również wpływ na morfologię mózgu, sprawność poznawczą, czy osobowość. W bieżącym badaniu sprawdzono czy zmiany tych czynników są skorelowane z dziedziczną zmiennością wskaźnika masy ciała (BMI). W tym celu przebadano 1200 osób za pomocą obrazowania metodą rezonansu magnetycznego (MRI, ang. magnetic resonance imaging). Okazało się, że genetyczna zmienność w BMI była istotnie skorelowana z grubością kory

Przeczytaj całość
Joanna Przybyszewska 2018-09-14
Dla wszystkich

Pamięć, białka i nicienie

Mózg człowieka jest zdolny do przechowywania ogromnej ilości informacji. W zależności od tego, na jak długo zostaną one zapisane wyróżnia się pamięć krótkotrwałą i długotrwałą. Pierwsza z nich stanowi tymczasowy magazyn dla niewielkiej ilości danych. Druga charakteryzuje się znacznie dłuższym czasem przechowywania informacji i teoretycznie może mieć nieograniczoną pojemność. Wraz z wiekiem, w wyniku starzenia się, dochodzi do upośledzenia funkcji poznawczych mózgu. Pamięć zaczyna zawodzić, a przyswajanie nowych informacji staje się coraz trudniejsze. Naukowcy wciąż

Przeczytaj całość
Dominika Kawka 2020-12-22
Dla wszystkich

Pamiętać o decyzjach

Mózg każdego ssaka codziennie podejmuje ogromną liczbę decyzji. Każda z nich niesie za sobą określone konsekwencje, od których zależy dalsze postępowanie i dokonywanie kolejnych wyborów. Naukowcy z John Hopkins University School of Medicine postanowili sprawdzić, która dokładnie część mózgu odpowiada za przechowywanie tego konkretnego rodzaju wspomnień. “Dowiedzenie się, gdzie i jak długo mózgi zwierząt przechowują informacje o wcześniejszych decyzjach może pomóc nam w szerszym zrozumieniu modeli podejmowania decyzji – mówi dr Jeremiah Cohen, współautor badania”

Przeczytaj całość
Agnieszka Markowska-Jędra 2019-07-29

Perkusiści w służbie neuronauki

Dłonie są dla człowieka podstawowym elementem interakcji ruchowej z otoczeniem. Organizacja korowych obszarów kontrolujących ich ruchy jest asymetryczna. Z tego względu większość populacji jest w stanie jednocześnie wykonywać obiema rękami tylko proste czynności. Jedynie nieliczne osoby są w stanie mogą sprawnie wykonywać czynności złożone, podczas których każda dłoń porusza się w innym rytmie. Należą do nich profesjonalni perkusiści. Naukowcy z Ruhr-Universität Bochum postanowili sprawdzić, w jaki sposób zmienia się organizacja złożonych procesów ruchowych w mózgu

Przeczytaj całość
Agnieszka Markowska-Jędra 2019-12-19
Dla wszystkich

Plastikowy autyzm?

Zanieczyszczenie środowiska zewnętrznego jest w dzisiejszych czasach problemem globalnym. Uwagę naukowców przykuwa mikro- i nanoplastik. Jest on obecny w wielu produktach codziennego użytku, a wciąż nie wiadomo, w jaki dokładnie sposób wpływa na zdrowie człowieka. Jednym z najpowszechniej występujących w nim szkodliwych związków jest bisfenol A (BPA). Znajduje się także w wielu tworzywach sztucznych, metalowych puszkach, opakowaniach poliwęglanowych i żywicach epoksydowych. Pod wpływem wysokiej temperatury, a także kwasowego lub zasadowego środowiska uwalnia się, zanieczyszczając żywność

Przeczytaj całość
Karolina Wyłupek 2021-02-09
Dla wszystkich

Płeć, biochemia i depresja

Ciężkie zaburzenie depresyjne (ang. major depressive disorder, MDD) jest jednym z głównych czynników ryzyka samobójstw w społeczeństwie. Częstość występowania MDD i nasilenie objawów różni się w zależności od płci. U kobiet schorzenie to występuje prawie dwukrotnie częściej niż u mężczyzn, a objawy często są bardziej nasilone. Mimo że dokładny patomechanizm MDD nadal pozostaje nie w pełni odkryty, istnieje przekonanie, że zaburzenie to może być spowodowane zmianami biochemicznymi, wynikającymi z działania czynników genetycznych i środowiskowych. Dostępne

Przeczytaj całość
Kamila Sroka 2024-02-01
Dla wszystkich

Płyn mózgowo-rdzeniowy a choroby neurodegeneracyjne

Płyn mózgowo-rdzeniowy (PMR) jest dializatem osocza krwi wytwarzanym przez splot naczyniowy. Wypełnia przestrzeń podpajęczynówkową, komory mózgowia oraz kanał środkowy rdzenia kręgowego. Pełni wiele ważnych funkcji – m.in. chroni mózg i amortyzuje wstrząsy oraz odżywia mózgowie i rdzeń kręgowy. Już we wcześniejszych badaniach udowodniono, że fizjologiczny przepływ PMR jest zakłócony w przebiegu chorób neurodegeneracyjnych, w tym choroby Alzheimera i wodogłowia. Mechanizm ten nie został jednak w pełni wyjaśniony. W najnowszym badaniu uczeni z Washington University School

Przeczytaj całość
Olga Szeidl 2023-03-21
Dla wszystkich

Płyn mózgowo-rdzeniowy jako klucz do głębokiego snu

Od lat wiemy, że sen sprzyja regeneracji mózgu, lecz wciąż dowiadujemy się coraz więcej na temat zależności między aktywnością neuronalną a rozmaitymi procesami biologicznymi, w tym m.in. z ruchem płynu mózgowo-rdzeniowego (CSF, ang. cerebrospinal fluid). Autorzy najnowszej pracy wykorzystali równoczesny zapis EEG–fMRI z pomiarem przepływu CSF w IV komorze mózgu, aby zbadać, czy i kiedy podczas snu pojawia się powtarzalny wzorzec przepływania płynu powiązany z sygnałami mózgowymi. EEG (elektroencefalografia) rejestruje oscylacje neuronalne na skórze głowy,

Przeczytaj całość
Kajetan Kaperzyński 2025-10-14
Dla wszystkich

Polityczny mózg

Poglądy polityczne można zdefiniować jako system przekonań o tym, jak powinien wyglądać porządek społeczny i w jaki sposób stan taki należy osiągnąć. Choć istnieje wiele różnych opcji politycznych, zasadniczo wszystkie można dopasować do różnych miejsc swoistego kontinuum, na którego krańcach znajduje się skrajny konserwatyzm i skrajny liberalizm. Indywidualne preferencje w zakresie wyboru opcji politycznej często wiąże się z wieloma czynnikami, takimi jak wiek, wykształcenie, miejsce zamieszkania czy status ekonomiczny. Dziesiątki lat badań politologów pozwoliły zidentyfikować

Przeczytaj całość
Agnieszka Markowska-Jędra 2022-06-16
Dla wszystkich

Połączenia w 3D

Zespół naukowców z ośrodków badawczych w Stanach Zjednoczonych, na czele z Case Western Reserve University School of Medicine, wykorzystał najbardziej zaawansowaną technologię aby stworzyć pierwszy na świecie interaktywny system holograficznego mapowania ścieżek aksonalnych w ludzkim mózgu. Projekt ten autorzy opisują jako połączenie zaawansowanego sprzętu do wizualizacji, rozwoju oprogramowania i danych neuroanatomicznych. Prawdopodobnie jego zastosowanie obejmie praktykę naukowa, kliniczną i edukacyjną, a także dalszą współpracę między neuroanatomami i naukowcami zajmującymi się neuroobrazowaniem. Twórcy systemu wykorzystali zbierane

Przeczytaj całość
Agnieszka Markowska-Jędra 2019-11-13
Dla wszystkich

Połówka nie gorsza niż całość

Hemisferektomia jest zabiegiem neurochirurgicznym, podczas którego jedna z półkul mózgu zostaje odłączona lub całkowicie usunięta. Procedurę tę stosuje się niezwykle rzadko w leczeniu ciężkich zaburzeń padaczkowych, kiedy leczenie farmakologiczne lub mniej inwazyjne operacje nie są w stanie przynieść poprawy. Poddawane są jej niemal wyłącznie małe dzieci, których mózgi wykazują większa neuroplastyczność niż u dorosłych, co sprzyja przyjęciu przez drugą półkulę funkcji tej usuniętej. Naukowcy z ośrodków badawczych w Stanach Zjednoczonych i Singapurze przeprowadzili neuroobrazowanie za

Przeczytaj całość
Agnieszka Markowska-Jędra 2019-11-21
Dla wszystkich

Pomoc dla osób cierpiących na schizofrenię

Naukowcy z irlandzkich uczelni Trinity College oraz Royal College of Surgeons wykazali, że uszkodzenia naczyń krwionośnych w mózgu odgrywają kluczową rolę w powstawaniu poważnej choroby o podłożu neurologicznym – schizofrenii. Jest to przewlekła choroba, z grupy zaburzeń psychotycznych – stanów charakteryzujących się wycofaniem społecznym i nieadekwatnym postrzeganiem otaczającej rzeczywistości. W układzie nerwowym występuje specyficzna sieć powiązanych ze sobą naczyń krwionośnych, którymi transportowane są składniki odżywcze oraz niezbędne do funkcjonowania każdej komórki nerwowej. Dzięki obecności swoistej

Przeczytaj całość
Magda Piasecka 2017-10-16
Dla wszystkich

Poziom stresu we włosach

Statystycznie rzecz biorąc, niemal co drugi Polak regularnie znajduje się pod wpływem silnego stresu. Ma to negatywny wpływ na dobrostan psychologiczny tych osób, lecz również fizyczny. Przewlekły stres może bowiem przyczyniać się do rozwoju chorób układu krwionośnego lub trawiennego, a także wywoływać depresję. Trwają więc poszukiwania efektywnych metod radzenia sobie ze stresem. Jedną z obiecujących opcji jest trening uważności. Wykorzystuje on ćwiczenia medytacyjne, by pomóc rozwinąć zdolności poznawcze i społeczne, takie jak koncentracja, wdzięczność i

Przeczytaj całość
Natalia Koperska 2021-10-21
Dla wszystkich

Poznawcza trauma po pożarze

Kalifornijski Camp Fire zapisał się w historii jako najbardziej śmiercionośny pożar lasów. Mimo zaangażowania ok. 6000 strażaków, ogień został powstrzymany dopiero po 17 dniach, dzięki ulewnym opadom deszczu. W tym czasie Camp Fire strawił powierzchnię 64 tysięcy hektarów, przyczyniając się do śmierci 85 osób i niszcząc prawie 14 tysięcy domów. Jednak, mimo swojej wyjątkowo szokującej skali, pożar ten nie jest zjawiskiem odosobnionym. Wraz z postępowaniem zmian klimatu pożary lasów stają się coraz częstsze, pozostawiając po

Przeczytaj całość
Małgorzata Juraś-Darowny 2023-03-14
Dla wszystkich

Preferencje zapachowe szarańczy

Każdy z nas ma swoje preferencje zapachowe. Jedni kochają np. aromat lawendy, podczas gdy innym kojarzy im się z szafą starszej pani. Dlaczego tak się dzieje? Czy istnieją pewne mechanizmy neuronalne, które odpowiedzialne są za to zjawisko? Pytanie to dręczyło naukowców z Uniwersytetu w Waszyngtonie i dlatego postanowili na nie odpowiedzieć. Naukowcy z USA do swoich badań wykorzystali… szarańczę. W serii eksperymentów sprawdzali, jak mózgi tych owadów reagują na różne zapachy i jakie odpowiedzi wywołują.

Przeczytaj całość
Paulina Kłos-Wojtczak 2023-12-05