Nie masz dostępu do tych treści Wygląda na to, że nie masz rangi Czytelnik, aby ją otrzymać zaloguj się klikając na przycisk poniżej. Przejdź do logowania Nie masz jeszcze konta? Dołącz do nas!
Nie masz dostępu do tych treści Wygląda na to, że nie masz rangi Czytelnik, aby ją otrzymać zaloguj się klikając na przycisk poniżej. Przejdź do logowania Nie masz jeszcze konta? Dołącz do nas!
Mówi się, że jeden obraz jest wart tysiąca słów. To samo dotyczy wspomnień – wizja danej sceny z życia może zawierać w sobie wiele informacji odnośnie kontekstu tego wydarzenia, osób biorących w nim udział lub towarzyszących mu emocji. W postrzeganie takich scen – i wszelkich innych obiektów – zaangażowana jest kora wzrokowa mózgu. Na poziom aktywacji jej neuronów wpływają zarówno czynniki oddolne – czyli to, co faktycznie znajduje się przed oczami, jak i odgórne –
Naukowcy i lekarze mogą zarejestrować odpowiedź neuronów na bodziec słuchowy przy użyciu kilku elektrod umieszczonych na powierzchni czaszki. Dzięki temu mogą szybko oszacować zdolności słuchowe noworodka i wykryć potencjalne problemy z przetwarzaniem dźwięków, które mogą wiązać się z późniejszym rozwojem zaburzeń takich jak dysleksja lub autyzm. Jednak ta metoda posiada jedną główną wadę – brak jej dokładności. Innymi słowy, ten test może wykazać, że „coś” jest nie tak. Nie pomaga wszakże ustalić, co to jest.
Zapachy docierają do receptorów nabłonka jamy nosowej, a następnie wędrują nerwem węchowym do opuszki węchowej, znajdującej się w przodomózgowiu. Przylegająca do niej kora gruszkowata jest kolejną strukturą zaangażowaną w rozpoznawanie i zapamiętywanie zapachów, czyli nadawanie im znaczenia. Do tej pory naukowcy nie ustalili, czy w tych procesach odgrywają rolę także inne obszary mózgu. Zespół dr Christiny Strauch – profesor na Wydziale Fizjologii w Ruhr Universitaet Bochum – podjął próbę uzupełnienia tej neuronalnej mapy przetwarzania zapachów.
Nie ma na świecie kultury, w której taniec nie odgrywał ważnej roli. Przeciwnie, jest on jednym z najbogatszych aspektów ludzkiej ekspresji, a we wszystkich zakątkach świata można znaleźć ogromną różnorodność jego form. Wiele zachowań przypominających taniec obserwuje się w świecie zwierząt, jednak nie wydaje się, aby były one tożsame z tym, czym jest taniec dla ludzi. Taniec jako wydarzenie społeczne, opiera się na zdolności przynajmniej dwóch osób do synchronizacji ruchów i zachowaniu wspólnego rytmu. Niezależnie
Już 70 lat temu naukowcy przypuszczali, że mózg może otrzymywać informacje o bodźcach dotykowych ze świata zewnętrznego za pośrednictwem specjalnych czujników. Od tego czasu odkryto, że owe czujniki mają postać kanałów jonowych i są zdolne do translacji mechanicznego nacisku na komórkę na impulsy elektryczne, które docierają do ośrodkowego układu nerwowego. Zjawisko to nosi nazwę mechanotransdukcji. Udowodniono, że ma ono zasadnicze znaczenie w procesach fizjologicznych takich jak słuch, dotyk czy propriocepcja. Jednak tożsamość czujnika odpowiedzialnego za
Każdego roku rośnie liczba osób zmagających się z nadwagą i otyłością, co stanowi ogromne obciążenie dla systemu opieki zdrowotnej. Ten złożony problem wynika z wielu czynników, w tym z nadmiernego spożycia żywności wysoko przetworzonej oraz bogatej w cukry proste. Jak twierdzą medycy, zbyt duża ilość tkanki tłuszczowej nie pozostaje obojętna dla organizmu. Wytwarza ona bowiem szereg hormonów oraz czynników, które wpływają na metabolizm węglowodanów i rozwój uogólnionego stanu zapalnego. Zmiany te sprzyjają z kolei rozwojowi
Dysleksja to zaburzenie manifestujące się poprzez trudności w nauce czytania i pisania przy co najmniej przeciętnym poziomie inteligencji, sprzyjających warunkach społeczno-kulturowych oraz przy stosowaniu standardowych metod nauczania. Po raz pierwszy opisano ją na przełomie XIX i XX wieku lecz do dziś nie udało się jednoznacznie zidentyfikować przyczyn jej występowania. Jedną z koncepcji jest tzw. hipoteza deficytu móżdżkowego. Mówi ona, iż u osób z dysleksją obecne są łagodne zaburzenia anatomiczne i funkcjonalne móżdżku, które przyczyniają się
Cynamon to aromatyczna przyprawa, która większości z nas kojarzy się głównie z okresem zimy, rozgrzewającymi kawami i pierniczkami. Dodaje się go raczej w symbolicznych ilościach, a to to względu na wydajność i intensywny smak przyprawy. Naukowcy z Birjand University of Medical Sciences na czele z prof. Nakhaee S, podjęli się napisania metaanalizy wszystkich prac naukowych, które szczegółowo omawiają wpływ cynamonu na zdrowie człowieka. Badacze wgryźli się w literaturę naukową na kilku największych platformach (PubMed, Google
W latach 40. i 50. XX wieku prowadzono intensywne badania dotyczące ludzkiego mózgu. Jednym z istotnych wyników było odkrycie, że to w obrębie pnia mózgu znajdują się struktury, które warunkują pobudzenie kory mózgowej. Potwierdzające to odkrycie dowody były bardzo mocne. Naukowcy zasugerowali, że sygnały z tego obszaru docierają do kory za pośrednictwem wzgórza. Choć w tym przypadku nie występowało równie silne uzasadnienie, założono, że tak właśnie jest. Od tego czasu informacja o kluczowej roli wzgórza
Choroba Parkinsona do tej pory kojarzona była ze zmniejszeniem ilości jednego z kluczowych neuroprzekaźników w mózgu, dopaminy. To jej niedoborem tłumaczone były objawy choroby, takie jak: drżenie spoczynkowe, spowolnienie ruchowe, charakterystyczne zaburzenia chodu i postawy. Obecnie leczenie choroby Parkinsona opiera się na zwiększeniu ilości dopaminy. Niestety u niektórych pacjentów prowadzi to do nasilenia jednego z objawów, jakim jest drżenie spoczynkowe. Grupa naukowców z Lizbony za pomocą badania scyntygraficznego z użyciem znacznika DaTSCAN odkryła, że za
Dopamina zajmuje szczególne miejsce wśród neurotransmiterów. Na przełomie dziesiątek lat badania udowodniły jej kilka istotnych funkcji, m.in. w usprawnieniu procesów uczenia się, we wzroście motywacji i wydajności ruchowej. Pojawia się pytanie, jak to możliwe, że jeden neuroprzekaźnik może odgrywać kluczową rolę w tak wielu niezależnych procesach. Wyjaśnienie tych oddziaływań to prawdziwe wyzwanie, gdyż mózgi ludzi i innych ssaków posiadają różne rodzaje neuronów dopaminergicznych zaangażowanych w wysoce złożone szlaki neuronowe. Badanie przeprowadzone przez zespół Vanessy Ruty
Komórki mikrogleju stanowią istotną część układu odpornościowego mózgu. Ich długie wypustki nieustannie poruszają się, monitorując otoczenie. W ciągu godziny potrafią sprawdzić każdy punkt, którego mogą dosięgnąć. A potem zaczynają od nowa. Proces ten zachodzi bez przerwy – podczas snu i czuwania, niezależnie od stanu zdrowia organizmu. Jest to wyjątkowe zachowanie, którego nigdy nie zaobserwowano w przypadku jakichkolwiek innych komórek. Wiodąca (do tej pory) teoria głosi, iż służy ono wyłącznie detekcji infekcji bądź uszkodzenia, bowiem kiedy
Choroba Alzheimera to najczęściej występująca forma otępienia starczego. Szacuje się, że w 2020 roku cierpiało na nią ponad 55 milionów ludzi z całego świata. Wynika ona z nieodwracalnych zmian neurodegeneracyjnych mózgu, które prowadzą do zaburzeń pamięci, percepcji i osobowości, a nawet do przedwczesnej śmierci. Ani choroba Alzheimera, ani inne formy otępienia nie są częścią zdrowego starzenia się, jednak doświadcza ich coraz więcej osób – przewiduje się, że w 2030 roku liczba chorych będzie wynosić około
Nie tak dawno na rynek weszła medyczna marihuana. Korzystają z niej przede wszystkim pacjenci cierpiący na przewlekłe, nieuleczalne choroby, do objawów których należy dotkliwy ból. Zazwyczaj sięgają oni tę formę terapii, gdyż inne środki przeciwbólowe nie są skuteczne. Ponadto obawiają się uzależnienia związanego z długoterminowym używaniem leków na bazie opioidów. Wybierają medyczną marihuanę, gdyż uważają ją za bezpieczniejszą. Czy mają rację? Zespół naukowców z Uniwersytetu Michigan opublikował w czasopiśmie “Addiction” artykuł, który podważył to przekonanie.
Twierdzenie, że mózg jest niewrażliwy na ból, w pierwszej chwili może wydać się absurdalne. W końcu jest to kluczowy narząd, który odpowiada za interpretację sygnałów z całego ciała, również tych bólowych. Jakże zatem on sam może pozostawać głuchy na takie sygnały? A jednak jest to fakt dobrze udokumentowany – tkanka mózgowa pozbawiona jest nocyceptorów, czyli wyspecjalizowanych zakończeń nerwowych wykrywających uszkodzenie, dzięki czemu neurochirurg może ją ciąć i stymulować u w pełni przytomnego pacjenta. Prawda jest
Dogmat, który padł Przez większą część XX wieku w neurobiologii panowało przekonanie wyartykułowane już przez Santiago Ramóna y Cajala, jednego z prekursorów neurobiologii: drogi nerwowe w dorosłym mózgu są „ustalone, zakończone, niezmienne” i nic nie może ich zregenerować. Pogląd ten miał logiczne uzasadnienie – po zakończeniu rozwoju mózg wydawał się anatomicznie stabilny, a uszkodzenia tkanki nerwowej okazywały się zazwyczaj nieodwracalne. Współczesna neuronauka zburzyła jednak ten obraz krok po kroku, pokazując, że mózg nie jest bynajmniej
Skąd wziął się mit 10% mózgu? Trudno wskazać jeden punkt, kiedy w przestrzeni publicznej w ogóle pojawił się taki pomysł. Historycy nauki najczęściej wiążą ten pogląd z XIX-wiecznymi doktrynami o „rezerwie energii umysłowej”, propagowanymi m.in. przez Williama Jamesa i Borisa Sidisa, oraz z popularyzatorską przedmową Lowella Thomasa do książki Dale’a Carnegiego pt. “Jak zdobyć przyjaciół i zjednać sobie ludzi” z 1936 roku. Thomas odwołał się do poglądów Jamesa, przypisując mu właśnie to twierdzenie, które stało
Rozpoznawanie twarzy i jej wyrazu jest kluczowe dla efektywnej komunikacji – zarówno u ludzi jak i u innych ssaków naczelnych. Ta funkcja jest tak istotna, że w ludzkim układzie wzrokowym powstał specjalny obszar – zakręt wrzecionowaty (ang. fusiform face area, FFA) – dedykowany rozpoznawaniu twarzy. Nie ulega wątpliwości, że psy także rozpoznają twarze poszczególnych osób oraz zwracają uwagę na ich wyraz. Nie wiadomo natomiast, czy ich mózgi również posiadają region wyspecjalizowany w tej funkcji. Zespół
Ciało modzelowate składa się z wiązek zmielinizowanych aksonów i odpowiada za przesył informacji pomiędzy półkulami mózgu. Na każde 4000 osób na świecie przypada jedna, od urodzenia pozbawiona tej struktury. Większość z nich doświadcza całej gamy zaburzeń dotyczących percepcji, rozumowania i mowy. W jaki sposób niektóre mózgi mogą kompensować brak komunikacji między swoimi półkulami? Właśnie to pytanie postawili sobie badacze z Uniwersytetu w Genewie (UNIGE). Jego wyniki zostały opublikowane w czasopiśmie Cerebral Cortex. Rozwój ciała modzelowatego
