Magnolia lekarska od tysięcy lat stosowana jest w tradycyjnej medycynie krajów wschodu jako środek przeciwdepresyjny i przeciwlękowy. Dzisiejsze badania potwierdzają jej właściwości nootropowe, neuroprotekcyjne i immunomodulacyjne, za które odpowiedzialne są głównie dwa związki: magnolol i honokiol.
magnolia lekarska funkcjonuje w literaturze naukowej, medycynie tradycyjnej oraz obrocie suplementacyjnym pod wieloma nazwami wywodzącymi się z różnych języków i tradycji kulturowych. Poniżej zestawiono kluczowe określenia stosowane w poszczególnych kontekstach.
Magnolia lekarska (Magnolia officinalis) to roślina z rodziny magnoliowatych (Magnoliaceae), obejmującej kilkanaście gatunków. Jest to drzewo średniej wielkości, dorastające do wysokości 15-20 m. W stanie naturalnym występuje rzadko, głównie w chińskich prowincjach Hubei i Sichuan, w lasach na wysokości 2000-2500 m n.p.m. Częściej jest uprawiana, także w środkowej części Chin.
Nazwa rodzaju „magnolia” pochodzi od nazwiska Pierre’a Magnola, francuskiego botanika żyjącego na przełomie XVII i XVIII wieku. Poza swoim naturalnym zasięgiem, drzewa z tego rodzaju uprawiane są jako rośliny ozdobne, ze względu na ich duże, piękne kwiaty. W Chinach ich marynowane płatki są stosowane do przyprawiania ryżu.
Magnolia lekarska jest najpopularniejszym gatunkiem roślin z rodzaju Magnolia używanym w lecznictwie. Od tysięcy lat wykorzystywana była przez lekarzy z krajów Dalekiego Wschodu. Tradycyjna medycyna chińska i japońska stosuje magnolię jako środek przeciwlękowy i przeciwdepresyjny, zmniejszający napięcie i łagodzący zaburzenia snu, a także w terapii astmy. W Korei zaś za jej pomocą od wieków leczona jest cukrzyca. Często jej kora oraz rozwijające się pąki kwiatowe są składnikami różnego rodzaju mieszanek ziołowych. Wyniki badań prowadzonych w ostatnich latach wskazują, iż jest ona skutecznym środkiem przeciwko depresji, zaburzeniom poznawczym czy skutkom stresu, a także sugerują jej niezwykły potencjał w terapii przeciwnowotworowej.
Magnolia od tysięcy lat stosowana jest jako środek przeciwlękowy i przeciwdepresyjny. Ze względu na wpływ na układ nerwowy można zaliczyć ją do roślin o działaniu nootropowym i neuroprotekcyjnym. Jest także immunomodulatorem i wykazuje pewien potencjał w zakresie leczenia nowotworów. Ma również właściwości przeciwbakteryjne i antyoksydacyjne.
Głównymi substancjami aktywnymi zawartymi w magnolii lekarskiej są magnolol i honokiol – neolingany, będące związkami z grupy polifenoli. To one są źródłem dobroczynnych właściwości tego drzewa. Ponadto kora magnolii, będąca głównym surowcem zielarskim, zawiera także:
Magnolol i honokiol, a także 4-0-metylhonokiol przekraczają barierę krew-mózg, a ich poziom w mózgu może być nawet czterokrotnie wyższy niż w osoczu krwi. Dzięki temu wywierają one liczne wpływy na układ nerwowy.