Suplementy

Krzem | Silicon

Krzem to pierwiastek chemiczny niezbędny do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Znany jest przede wszystkim jego korzystny wpływ na kondycję skóry, włosów i paznokci. Poza tym wspomaga on oczyszczanie ciała z toksycznych substancji, takich jak aluminium. Wspomaga też krążenie krwi oraz wzmacnia ściany żył i tętnic. Ogranicza również proces resorpcji kości i wspomaga ich mineralizację.
Poziom:
Czas czytania:
7 MIN
Ostatnia aktualizacja: 19 czerwca, 2026
Krzem
Udostępnij:
Spis Treści

W skrócie - Krzem | Silicon

Krzem to pierwiastek chemiczny niezbędny do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Znany jest przede wszystkim jego korzystny wpływ na kondycję skóry, włosów i paznokci. Poza tym wspomaga on oczyszczanie ciała z toksycznych substancji, takich jak aluminium. Wspomaga też krążenie krwi oraz wzmacnia ściany żył i tętnic. Ogranicza również proces resorpcji kości i wspomaga ich mineralizację.

  • oczyszczanie organizmu
  • wspomaganie krążenia krwi
  • działanie przeciwmiażdżycowe
  • wsparcie mineralizacji kości
  • poprawa stanu skóry

1. Profil składnika - Krzem | Silicon

1.1. Terminologia i identyfikacja substancji

krzem funkcjonuje w literaturze naukowej, dokumentacji farmaceutycznej oraz piśmiennictwie branżowym pod wieloma nazwami. Poniżej zestawiono oficjalne oznaczenia stosowane w różnych kontekstach językowych i klasyfikacyjnych.

  • Nazwa polska: krzem
  • Nazwa angielska: silicon
  • Inne nazwy i synonimy: silicium
  • Numer CAS: 7440-21-3

1.2. Geneza i rys historyczny

Krzem (Si) to pierwiastek, którego nazwa wywodzi się od łacińskiego słowa “silex”, oznaczającego kamyk. Minerał ten został zidentyfikowany przez Antoine Lavoisiera w 1787 r., a wyizolował go z krzemionki (SiO2) Jacob Berzelius w roku 1824. Z bardzo licznej grupy związków krzemowych, które występują w przyrodzie, za przyswajalny dla organizmu człowieka uznawany jest jedynie kwas ortokrzemowy (H4SiO4). Taka forma tego pierwiastka umożliwia jego absorpcję w przewodzie pokarmowym. Stężenie krzemu w surowicy krwi wynosi od 2 do 10 µM i znacznie wzrasta po posiłku (składającego się z żywności zawierającej ten minerał) do wartości sięgającej blisko 30 µM. Jest on wydalany wraz z moczem w ilości blisko 20 mg dziennie. Średnia biodostępność tego minerału oscyluje wokół 40%. Krzem jest najlepiej przyswajalny z produktów zbożowych oraz owoców i warzyw. Występuje w ludzkim organizmie w ilości ok. 7 g. Jest zlokalizowany głównie we krwi, kościach, mięśniach, naczyniach, skórze oraz narządach, takich jak wątroba, śledziona, nerki i trzustka.

Niedobór krzemu występuje wśród dzieci, objawiając się:

  • krzywicą
  • nieprawidłową mineralizacją kości
  • niską gęstością kości
  • chorobami układu limfatycznego
  • nieprawidłowym rozwojem układu nerwowego

Ponadto niewystarczająca podaż krzemu wraz z dietą powoduje:

  • przedwczesne starzenie się skóry
  • rozdwajanie się i wypadanie włosów
  • kruchość paznokci
  • skłonność do zapaleń
  • schorzenia skóry (np. grzybicę, łupież)
  • nadmierne krwawienia miesiączkowe

1.3. Charakterystyka chemiczna i farmakologiczna

Krzem to jeden z najczęściej występujących składników skorupy ziemskiej. W układzie okresowym przynależy do grupy węglowców. Jest zaliczany do pierwiastków z grupy półmetali oraz do mikroelementów. Stanowi on minerał, którego dzienne zapotrzebowanie nie przekracza wartości 100 mg. Krzem jest niezbędny do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Znany jest przede wszystkim jego korzystny wpływ na kondycję skóry, włosów i paznokci. Poza tym wspomaga on oczyszczanie ciała z toksycznych substancji, takich jak aluminium. Wspomaga też krążenie krwi oraz wzmacnia żyły i tętnice. Ogranicza również proces resorpcji kości i wspomaga ich mineralizację.

1.4. Naturalne źródła i dystrybucja

Krzem to minerał powszechnie występujący w przyrodzie. Znacznie bogatszym źródłem tego pierwiastka są produkty pochodzenia roślinnego (głównie nieoczyszczone ziarna zbóż), niż zwierzęcego, ponieważ pobierają one krzem z gleby i kumulują go w swej strukturze. Stanowi on naturalny element niezbędny do budowy łodyg, nadając im sztywność i odpowiednią wytrzymałość. Wśród roślin oraz wytworzonych z nich produktów, przedstawicielami najbogatszych źródeł krzemu są:

  • skrzyp polny
  • owies
  • proso
  • jęczmień
  • otręby zbożowe
  • mąka gruboziarnista
  • ziemniaki
  • ryż
  • kapusta
  • dynia
  • marchew
  • ogórek
  • cebula
  • jabłko
  • pomarańcza
  • migdały
  • piwo

Do produktów pochodzenia zwierzęcego zawierających największą ilość tego minerału zaliczamy:

  • ryby
  • owoce morza

2.1. Wpływ na układ nerwowy